انتخاب مناسب کوله پشتی، عامل پیشگیری از ناهنجاری قامتی


مرضیه قنبری
با توجه به در پیش بودن سال تحصیلی جدید، دغدغه این روزهای خانواده‌ها، آماده‌سازی فرزندان است. خرید مایحتاج مدرسه از جمله کیف، کفش و تهیه لباس مدرسه و ...از دغدغه‌های همیشگی آخرین ماه تابستان است که اغلب خانواده‌ها با آن درگیرند؛ اما خرید کیف برای مدارس، یکی از وسایل اصلی است که خانواده‌ها در روزهای منتهی به آغاز سال تحصیلی جدید به دنبال آن هستند. با توجه به این که مهمترین وسیله حمل وسایل دانش‌آموزان کوله‌پشتی است؛ وسیله‌ای که استفاده از آن راحت‌تر بوده و اغلب دانش‌آموزان ترجیح می‌دهند از این نوع کیف‌ها برای حمل لوازم مدرسه خود استفاده کنند؛ ولی گاهی برخی از کارشناسان حوزه سلامت، هشدارهایی در خصوص نحوه استفاده و حتی نوع کوله‌پشتی‌های مورد استفاده می‌دهند؛ هشدارهایی که گاهی به دلیل خرید نامناسب کوله‌پشتی و یا حتی نحوه استفاده نامناسب از آن صورت می‌گیرد. با توجه به اینکه قرار است مدت طولانی و به صورت مداوم اغلب دانش‌آموزان از کوله‌پشتی برای حمل وسایل خود استفاده کنند انتخاب درست در تهیه کوله‌پشتی یکی از مقولات مهمی است که باید در هنگام خرید کیف و یا کوله‌پشتی مورد توجه والدین و همچنین دانش‌آموزان قرار گیرد. گفته می‌شود ایجاد ناهنجاری‌های قامتی یکی از تبعات مهم در عدم استفاده درست از کوله‌پشتی و یا استفاده از کوله‌پشتی‌های نا‌مناسب است؛ مقولاتی که متاسفانه برخی به آن توجه جدی نداشته و زمانی به این مسایل توجه می‌کنند که ممکن است دچار عوارض و تبعات استفاده نادرست از آن شده باشند. با توجه به حساسیت این مقوله و از سویی قرار گرفتن در ایام خرید و مهیا شدن دانش‌آموزان برای آغاز سال تحصیلی جدید با اصغر پایون، کارشناس ارشد ارگونومی و همچنین کارشناس سلامت کارگروه سلامت کار معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی قزوین به گفت‌وگو نشستیم. وی در این گفت‌وگو با اشاره به اهمیت یک خرید مناسب، به نکاتی در استفاده از این وسیله پرداخت که شاید توجه جدی به آن صورت نگیرد. این کارشناس سلامت معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی در این خصوص می گوید: وضعیت بدنی غیر‌استاندارد دانش‌آموزان، هنگام پیاده‌روی و حمل کوله‌پشتی‌های سنگین در مسیر مدرسه و برعکس، باعث نگرانی والدین، معلمان و جامعه شده و محققان را به تحقیق در مورد عوارض نامطلوب ناشی از حمل کوله‌پشتی‌های نامناسب واداشته است. رشد عضلات و استخوان‌های بدن تا پایان دوره بلوغ پایون ادامه می‌دهد: فشار ناشی از حمل کوله‌پشتی‌های سنگین ممکن است در شیوع ناهنجاری‌هایی عضلانی ـ اسکلتی و اختلالات تعادلی ناشی از سنگینی بار در میان دانش‌آموزان موثر باشند و به انحراف دائمی وضعیت بدن بینجامد. وی با بیان اینکه عضلات، تاندون‌ها و استخوان‌های نوجوانان تا پایان دوره بلوغ، هنوز مراحل تکاملی و رشد فیزیکی خود را طی می‌کنند؛ می‌افزاید: در فاصله بین سنین شش تا 14 سالگی این بخش از بدن، از حساسیت ویژه‌ای برخوردار بوده و مستعد بیشترین ضایعه و آسیب‌های ممکن است از جمله این آثار نامطلوب می‌توان به شانه نا‌متقارن یا افتادگی شانه (پایین بودن یک شانه نسبت به شانه دیگر)، کمر گود یا گوژ پشتی (افزایش گودی کمر به نحوی که از حد طبیعی بیشتر باشد) و همچنین پشت گرد اشاره کرد. این کارشناس مرکز بهداشت قزوین با اشاره به روش‌های حمل مختلف در حمل کیف‌ها و تجهیزات آموزشی، اضافه می‌کند: دانش‌آموزان علاوه بر کتاب‌های درسی روزانه، وسایل دیگری را نیز در طول روز حمل می‌کنند؛ از این‌رو وزن وسایل و طریقه حمل آنها مساله‌ای است که بایستی مورد توجه قرار گیرد؛ چرا که وسایل نامناسب، حمل و جابجایی وسایل سنگین به طور مکرر می‌تواند سبب ایجاد عوارض جسمانی و تغییر شکل اسکلت فرد شود. پایون با تاکید بر تبعات و عوارض ناشی از حمل نامناسب کوله‌پشتی توسط دانش‌آموزان، تصریح می‌کند: در برخی از مقالات، میزان شیوع دردهای اسکلتی ـ عضلانی در بین دانش‌آموزان مدارس در حدود 10 تا 20 درصد گزارش شده است؛ ولی متاسفانه در این رابطه تحقیقات گسترده‌ای که به اثبات رسیده باشد؛ وجود ندارد. وزن کوله‌پشتی نباید بیش از 10 درصد وزن بدن باشد وی یادآور می‌شود: بعضی از مطالعات، رابطه بین کمر درد و نشستن دانش‌آموزان را بیان کرده‌اند حمل کردن، بردن و آوردن وسایل و کیف مدرسه توسط دانش‌آموزان از خانه به مدرسه و بر عکس نیز از موضوعاتی است که در سال‌های اخیر در چندین مطالعه مد نظر قرار گرفته شده است. کارشناس معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی ادامه می‌دهد: این مطالعات بیان کرده‌اند که حمل کوله‌پشتی سنگین توسط دانش‌آموزان سبب ناراحتی و دردهای اسکلتی ـ عضلانی از جمله کمر درد و گردن درد دانش‌آموزان می‌شود به طوری که این مطالعات گزارش داده‌اند که حمل کیف کوله پشتی سنگین‌تر از 10 تا 15 درصد وزن بدن توسط دانش‌آموز می‌تواند منجر به اختلال در وضعیت بدنی دانش‌آموزان شود. پایون با اشاره به مزایای استفاده از کوله‌پشتی در حمل بار و با استناد به تحقیقات انجام شده در این زمینه، تاکید می‌کند: تحقیقات مختلف نشانگر این مساله است که حمل تجهیزات توسط کوله‌پشتی از روش‌های دیگر حمل بار بهتر بوده و عوارض کمتری را برای بدن دانش‌آموزان ایجاد خواهد کرد؛ چرا که حمل بار توسط کوله‌پشتی، فشار زیادی را بر دستگاه‌ها قلبی و عروقی و متابولیسم اعمال نمی‌کند و همچنین در مقایسه با سایر کیف‌ها نیازمند حداقل تلاش عضلانی در بین روش‌های حمل بار است. وی در ادامه به ارائه شاخصه‌های کوله‌پشتی مناسب برای دانش‌آموزان پرداخته و به ارائه نکاتی در این زمینه پرداخته و با تاکید بر اینکه وزن کوله‌پشتی با تمامی تجهیزات و محتویات درون آن نبایستی از 10 درصد وزن بدن فرد بیشتر باشد؛ تصریح می‌کند: به عنوان مثال، اگر وزن دانش‌آموزی 30 کیلو‌گرم است؛ حداکثر وزن کوله‌پشتی نباید از سه کیلو بیشتر باشد؛ این مقدار وزن کوله‌پشتی فشار کمتری را به مهره‌های کمری دانش‌آموز وارد می‌کند. کارشناس ارشد ارگونومی، داشتن بندهای پهن را از دیگر فاکتورها در یک کوله‌پشتی خوب عنوان کرده و توضیح می‌دهد: از سویی بایستی این بندها، مجهز به بالشتک نرم باشند تا از ایجاد درد در ناحیه شانه‌ها جلوگیری کند. به گفته‌ی پایون، یکی دیگر از فاکتورها در کوله‌پشتی مناسب، برخورداری از بندهای دور کمر و جلوی سینه است؛ چرا که این بندها از ایجاد لرزش کوله‌پشتی هنگام راه رفتن و دویدن دانش‌آموزان جلوگیری می‌نماید و در نتیجه فشار کمتری به ستون فقرات وارد می‌شود. استفاده از اسفنج در قسمت‌های مختلف کوله‌پشتی و همچنین استفاده از نوارهای شبرنگ روی کوله‌پشتی برای حفظ ایمنی در هنگام تردد از دیگر فاکتورهایی است که وی برای یک کوله‌پشتی مناسب عنوان می‌کند. به نحوه استفاده درست از کوله‌پشتی توجه شود این کارشناس مرکز بهداشت استان در ادامه نحوه استفاده از کوله‌پشتی را نیز مهم دانسته و با تاکید بر ضرورت توجه به نکاتی در این زمینه، بیان می‌کند: در وهله اول بندهای کوله‌پشتی باید طوری تنظیم شود که روی پشت جابجا نشود از سوی دیگر باید توجه داشت که بندهای شانه‌ای متقارن تنظیم شوند؛ یعنی یکی شل و دیگری سفت نباشد. بستن بندهای سینه‌ای و کمری از دیگر نکاتی است که پایون در نحوه استفاده درست از کوله‌پشتی عنوان کرده و با تاکید بر این موضوع، یادآور می‌شود: عدم توجه به نکات مهم در نحوه استفاده درست از کوله‌پشتی می‌توان آسیب‌هایی را برای فرد به دنبال داشته باشد. وی با تاکید بر استفاده از هر دو بند شانه‌ای کوله پشتی، نحوه چیدمان وسایل در کوله پشتی را نیز مهم عنوان کرده و توضیح می‌دهد: بهتر است در چیدمان وسیله پشتی، اشیای سنگین‌تر در قسمت عقب کوله‌پشتی، اشیا با وزن متوسط در قسمت میانی و اشیای سبک در جلو کوله‌پشتی قرار بگیرد؛ علاوه بر آن باید دقت داشت تا حد امکان از تمام فضای کوله‌پشتی استفاده شود. این کارشناس معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی قزوین، در ادامه یک توصیه دیگر نیز به دانش‌آموزان دارد و آن اینکه، چنانچه پس از چیدمان وسایل کوله‌پشتی، وزن آن بیش از حد استاندارد شد؛ وسایل مازاد با دست حمل شود. پایون همچنین در پایان این گفت‌و‌گو با تاکید بر توجه ویژه به وزن کوله‌پشتی حمل شده، به مربیان و معلمان دانش‌آموزان نیز توصیه می‌کند تا با راهنمایی دانش‌آموزان، آنها را به استفاده از نوشت‌افزار مناسب مانند تهیه دفاتر با وزن کمتر ترغیب نموده و از افزایش وزن کوله‌پشتی و محتویات آن که می‌تواند سلامتی دانش‌آموزان را به خطر بیندازد؛ جلوگیری کنند.

سه شنبه 20 شهريور 1397
04:12:30
 
 
Copyright © 2018 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT