قزوین وارد پنجمین سال خشکسالی شد

به گزارش خبرگزاری فارس، «اگر باران به کوهستان نبارد/ به سالی دجله گردد خشک رودی» این بیت شعر از سعدی خوش سخن با این مطلب از احد وظیفه رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور که می‌گوید: «ترسالی کجا بود؟ ما در حال حاضر کمبود جدی آب داریم.» تناسب دارد. کشور ما چهار سال گذشته را به‌ طور کامل در خشکسالی به‌ سر برده و هر سال، هم تغییر الگوی بارش و هم کاهش محسوس آن را لمس کرده است؛ شرایطی که گویا امسال هم تداوم دارد و برخی استان‌های کشور مانند تهران و قزوین پنجمین سال خشک خود را تجربه می‌کنند. پدیده خشکسالی در استان قزوین طی سال‌های اخیر به یکی از چالش‌های اصلی و مهم تبدیل شده است. کاهش بارندگی، افزایش دما و برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی و … این استان را با مشکلات جدی مواجه کرده و طبق نظر کارشناسان از دلایل خشکسالی در قزوین می‌توان به تغییرات اقلیمی، برداشت بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی، کاهش پوشش گیاهی و غیره اشاره کرد.

به اذعان رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور در استان‌هایی مثل تهران، قزوین، سمنان، خراسان رضوی، البرز و تا حدی زنجان و استان مرکزی بارش‌ها در سال زراعی جدید زیر نرمال بود؛ یعنی بین ۲۰ تا ۴۰ درصد زیر میانگین بلندمدت.

همچنین به گفته یوسف شیخ‌الملوکی مدیرکل هواشناسی استان قزوین، میزان بارش‌ها در سال زراعی و آبی جاری در سطح استان، 9/44 میلیمتر بوده و نسبت به آمار بلندمدت که ۶۵ میلی‌متر بوده، حدود ۲۱ میلی‌متر کاهش بارش را نشان می‌دهد که از لحاظ درصدی باید گفت با 5/31 درصد کاهش بارش مواجه هستیم.

وی میزان بارش در پاییز امسال را نسبت به سال گذشته بهتر می‌داند و از افزایش ۱۰۰ درصدی بارش نسبت به سال گذشته خبر می‌دهد. شیخ‌الملوکی می‌گوید: متاسفانه از ابتدای سال زراعی امسال یعنی اول مهرماه، آمار بارش‌ها در استان کاهشی بوده و می‌توان گفت استان وارد پنجمین سال کاهش بارشی یا خشکسالی شده است. حالا باید دید از این پس، روند بارش‌ها در استان مثبت خواهد شد و یا باید همچنان به این روند ادامه دهیم.

وی که مهم‌ترین چالش استان قزوین را آب شرب و کشاورزی ذکر می‌کند، داشتن مدیریت برای رفع چالش آب، داشتن برنامه برای مدیریت و توجه به راهکارها و نظرهای کارشناسان و اجرای برنامه‌ها را ضروری بیان می‌کند.

وی معتقد است همه دستگاه‌های مربوطه همچون استانداری، هواشناسی، آبفای استان، آب منطقه‌ای استان، منابع طبیعی و کشاورزی و صنایع و غیره باید دست به دست هم دهند و دور یک میز نشسته و با خرد جمعی، تدبیر لازم را برای برون‌رفت استان از خشکسالی بیندیشند.

تاثیر کاهش بارندگی بر سفره‌های آب

از سویی، منصور ستوده مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان قزوین نیز با اشاره به قرار گرفتن استان در اقلیم خشک و نیمه‌خشک گفته است: تغییرات اقلیمی، کاهش میزان بارندگی و خشکسالی‌های پیاپی در سال‌های اخیر تاثیر زیادی بر روی افت سطح آبخوان و سفره‌های آب زیرزمینی گذاشته و به دلیل برداشت‌های بی‌رویه صورت گرفته در دشت قزوین طبق سالیان گذشته، شاهد پدیده فرونشست زمین در برخی از نقاط استان هستیم که نرخ متوسط آن در سال حدود ۱۷ سانتیمتر است.

علی نصرا…زاده رئیس گروه احیا و تعادل بخشی شرکت آب منطقه‌ای قزوین هم با بیان اینکه استان فاقد رودخانه دائمی پرآب است، بر این نظر است که برداشت‌های بی‌قاعده از منابع آب زیرزمینی با همین شتاب می‌تواند باعث خشک شدن چشمه‌ها و قنوات، از بین رفتن اراضی باغی و کشاورزی، افت کیفیت منابع آب، فرونشست زمین، مهاجرت، از بین رفتن خاک و … شود.

بیان این نکته حائز اهمیت است که تعیین بهترین راهکار برای مقابله با خشکسالی در استان قزوین، نیازمند مطالعات دقیق و جامع با در نظر گرفتن شرایط خاص استان است و می‌طلبد استاندار قزوین، نمایندگان مجلس و مسئولان حوزه آب، کشاورزی، منابع طبیعی و … با همفکری و هم‌افزایی راهکارهای کارشناسانه و قابل اجرا را تدوین و عملیاتی کنند.

لازم به ذکر است، قزوین نهمین استان کشور می‌باشد که دچار خشکسالی یا کاهش بارندگی شده است.