فقر فهم حوزه جوان، دلیل‌ ادغام سازمان‌های ملی جوانان و ورزش بود


محمد بهرامی


 طبق آمار مرکز ملی آمار ایران، 50 درصد جمعیت کشور را جوانان تشکیل داده‌اند و این بدان معنی است که این قشر در تصمیم‌گیری‌های مختلف کلان، نقشی غیرقابل انکار دارند، ولی متاسفانه به جای اینکه توجه بیشتری به آنها شود، با برخی تصمیمات غیرکارشناسی، به جایگاه آنها لطمه وارد کرده‌ایم. یکی از این تصمیمات ادغام سازمان ملی جوانان با سازمان تربیت‌بدنی بود که باعث شده جایگاه جوانان از معاونت رئیس‌جمهور، به معاونت یک وزارتخانه تقلیل یابد. با این مصوبه‌ی نمایندگان مجلس، جوانان رسما از بسیاری از حوزه‌ها محو شده و یک معاونت سمبلیک و نمادین که نه بودجه و نه اختیار چندانی دارد، در وزارت ورزش و جوانان به آنها اختصاص یافت. برای اطلاع از چند و چون اوضاع جوانان و مسایل مربوط به آنها در استان، به سراغ مهران قاسمی، معاون فرهنگی و جوانان اداره‌ی کل ورزش و جوانان استان رفته و با او گفت‌وگویی کرده‌ایم.

¢ دی‌ماه سال 89، با تصویب نمایندگان مجلس، دو سازمان ملی جوانان و تربیت‌بدنی با هم ادغام شدند، تقلیل جایگاه سازمان ملی جوانان از معاونت رئیس‌جمهور به معاونت یک وزارتخانه چه لطمه‌هایی به حوزه‌ی جوان زد؟

کاملا روشن است، اتفاقی که در سال 89 افتاد برای حوزه‌ی جوانان خسارت داشت و نتایج این اتفاق این بود که حوزه‌ی جوانان را نحیف کرد و عملا این حوزه را از قابلیت‌های همان موقع خود خارج کرد. یعنی حوزه‌ی جوان (با وجود اینکه کارکردهای آن روزش هم بسیار قابل نقد است) از جایگاهش پایین کشیده شده و به یک حوزه‌ی نمادین در کشور تبدیل شده که نه قدرت اجرایی در حوزه‌ی خودش را دارد و نه می‌تواند در مسایل مربوط به جوانان تصمیم‌سازی کند. مسایل مربوط به جوانان نیز زیاد است که از آن جمله می‌توان به مقوله‌ی ازدواج، مسکن، شغل و غیره اشاره کرد که متاسفانه در این زمینه‌ها، خود وزارت ورزش و جوانان، کمترین دخالت را دارد. این نشان می‌دهد وقتی حوزه‌ای به نام جوانان باشد؛ اما نتواند برای قشر جوان تصمیم بگیرد، حداکثر نگاه نمادین به جوانان است.

¢ با وجود اینکه به ظاهر شباهت‌هایی بین ورزش و جوانان وجود دارد؛ اما به واقع دو مقوله‌ی جدا از هم هستند به نظر شما چه دیدی باعث ادغام این دو با هم شد؟

کاملا روشن است، چنین تصمیمی ناشی از فقر فهم حوزه‌ی جوانان بود و خلا درک دقیق و عمیق جوانان موجب شد که حتی با ورزش ادغام شود. این نشان می‌دهد کسانی که به این مصوبه رای دادند، سقف نگاهشان به حوزه‌ی جوان در حد همان ورزش است. در حالی که بخش ورزش در حوزه‌ی جوانان در صورت تقسیم‌بندی کردن، یک تکه‌ی بسیار کوچک از کارکرد آنها است. طبیعتا این کار هم یک اشتباه دیگری بود که اتفاق افتاد و عملا حوزه‌ی جوانان را به یک نگاه ورزش منحصر کرد.

چون ورزش یک چهره متظاهری دارد، اقدامات برای جوانان در سایه‌ی ورزش محو شد.

¢ حوزه‌ی جوانان حتی زمانی که زیرنظر مستقیم رئیس‌جمهور بود، لذا از ارایه‌ی بسیاری از خدمات به قشر جوان عاجر بود، آیا یک معاونت توانایی ارایه‌ی خدمات مناسب به این قشر را دارد؟

آنچه که امروز در حوزه‌ی جوانان کشور و وزارت ورزش و جوانان در حال انجام است، حاصل اندازه‌ی خلاقیت مدیران موجود است؛ چرا که ما نه ماموریت‌های مصوب مجلس را داریم (وزارت ورزش و جوانان تنها وزارتخانه‌ای است که ماموریت‌های مصوب مجلس را ندارد و رویکردها و عملکردش در مجلس تعیین شده است) و نه بودجه و اعتبار کافی برای درگیر کردن بخش جوان در امورات مختلف را. وگرنه آنچه برای ما ترسیم شده است نمی‌تواند منجر به اقدامات قابل اجرا و عملی برای جوانان باشد. هر چند که در چند وقت اخیر اقدامات عملی در حوزه جوانان شروع شده مثلا ما در حوزه‌ی اشتغال وام‌هایی را به برخی از جوانان می‌دهیم؛ ولی به طور کلی این ساختار کشش پاسخگویی حداقلی هم به جوانان را ندارد. برجسته‌ترین کاری که اکنون در حوزه‌ی جوان در حال انجام است، تمرین مشارکت اجتماعی است. یعنی ما سازمان‌های مردم‌نهاد را تشکیل می‌دهیم و این سازمان‌ها، بستر حضور قشر جوان در جامعه می‌شوند آن هم با رویکردهای فرهنگی ـ اجتماعی، علمی، پژوهشی و هنری. این بزرگترین اقدام ما است و در حوزه‌های دیگر کاری نمی‌توانیم انجام دهیم. البته اگر بتوانیم همین حوزه‌ی سازمان‌های مردم نهاد، تقویت مشارکت اجتماعی و گسترش دموکراسی مشارکتی را در استان و کشور، خوب پیگیری کنیم و سازمان‌های دولتی به فهم درست از عملکرد سازمان‌های مردم نهاد برسند و برون‌سپاری‌ها صورت گیرد و جوانان وارد بازی‌های مدیریتی ما شوند، می‌تواند اتفاق بسیار برجسته‌ای باشد که متاسفانه در همین مورد هم مشکل داریم، هر چند نسبت به گذشته بهتر شده است اما کافی نیست.

¢ به نظر می‌رسد تقلیل جایگاه جوان باعث ایجاد ضعف رسانه‌ای و بین‌المللی در حوزه‌ی جوان شده است.

در همه‌ی ساختارهای پیشرفته در دنیا، خصوصا در کشورهایی که سر و گردنی در حوزه‌ی جوانان دارند، در تعاریفی که برای جوانان دارند، این قشر به شکل عملی دیده شده است یا وزارتخانه‌ی جوانان وجود دارد، یا مدیریت‌ها و تصمیمات، سمت و سوی جوانی دارد. ما هم با تقلیل جایگاه جوان، باعث شدیم از سطوح پایین جامعه تا سطح کلان و در سطح بین‌المللی، هم قدرت اثبات جوانان و هم قدرت چانه‌زنی برای اینکه بتوانیم اهداف اجتماعی، سیاسی و اقتصادی خودمان را در دنیا که می‌توانستیم در حوزه‌ی جوان پیش ببریم ضربه بزنیم. تنها راه‌حل این است که دوباره در افزایش جایگاه جوانان، بازبینی صورت گیرد. آن هم بازبینی‌هایی که مبتنی بر آسیب‌شناسی گذشته‌ی حوزه‌ی جوانان تا به امروز هم باشد. نه بازبینی‌های شتاب‌زده.

 

¢ نسبت به سازمان بودن تا تبدیل به یک معاونت شدن، چند درصد کاهش بودجه داشته‌اید؟

کاهش بسیار زیادی داشته‌ایم وقتی جایی خودش یک سازمان بوده و زیر نظر رئیس جمهور، تا تبدیل به یک معاونت شدن، اصلا با هم قابل مقایسه نیستند. یعنی این مجموعه، زمانی که سازمان ملی جوانان بود تا الان که معاونت فرهنگی و جوانان است تقریبا از همه نظر 75 درصد کوچک‌تر شده است حتی از نظر حاکمیتی نیز حوزه‌ی جوانان 75 درصد کوچک‌تر شده است یعنی جایگاهی که می‌توانست در بین مسئولین استانی و کشوری داشته باشد را ندارد. جایگاهی که امروز حوزه‌ی جوانان دارد، یک چهارم جایگاه قبلی است.

¢ حوزه‌ی جوان، حتی هنگام تصویب طرح ادغام با سازمان تربیت بدنی هم تنها به وزارت ورزش و جوانان سپرده نشد. تقریبا 28 دستگاه در حوزه‌ی جوانان دخیل هستند. در استان قزوین، چند دستگاه با معاونت جوانان همکاری دارند؟

اکنون حوزه‌ی جوانان در کشور ما، یک حوزه‌ی کاملا ناظر است. ما می‌توانیم از دستگاه‌هایی که در حوزه‌ی جوانان مسئولیت دارند سوال کنیم که در این حوزه چه کاری انجام‌ داده‌اند. باید بیایند و به ما گزارش دهند که مثلا در اشتغال، در ازدواج، در پرداخت وام‌ها، در حوزه‌ی اوقات فراغت در مساعدت‌های متعدد بخش مسکن چه سیاست‌هایی برای جوانان دارند و یا چه اقداماتی انجام داده‌اند. به طور کلی همکاری با حوزه‌ی جوانان در استان مناسب است اما وقتی در جایی قرار می‌گیرید که خودتان ضعف‌های جدی ساختاری دارید، دیگران در جدی گرفتن این ساختار، جدی نیستند و این به حوزه‌ی جوان آسیب می‌زند.

¢ در حال حاضر معاونت فرهنگی و امور جوانان استان در چند حوزه فعال است؟

ما در بخش جوانان 4 حوزه داریم که متمرکز است. مهم‌ترین حوزه‌ی ما، حوزه‌ی مشارکت‌های اجتماعی است که همان قلب حوزه‌ی جوانان و سازمان‌های مردم نهاد هستند. تمرکز وزارت ورزش و جوانان در کل کشور هم روی همین سازمان‌های مردم نهاد است.

حوزه‌ی دیگر ما، حوزه‌ی ازدواج است که بیشتر رویکرد آموزشی دارد خصوصا در برگزاری کارگاه‌های آموزشی برای زوج‌ها قبل از ازدواج.

حوزه‌ی دیگر ما، اوقات فراغت است که در این حوزه‌، اقدامات دستگاه‌های عضو ستاد ساماندهی امور جوانان در حوزه‌ی اوقات فراغت، در آن رصد می‌شود.

آخرین حوزه‌ی کاری ما هم در حوزه‌ی ستادهای ساماندهی است که در شهرستان‌ها و استان، ستادهای ساماندهی در شهرستان به ریاست فرماندار و در استان به ریاست استاندار تشکیل می‌شود و در آنجا اقدامات کلی دستگاه‌ها، پیشنهادات دستگاه‌ها، راهکارهای دستگاه‌ها، راهکارهای دبیرخانه و پیشنهادهای دبیرخانه بررسی و در نهایت در حوزه‌‌های مختلف جوانان مصوباتی گرفته می‌شود که می‌تواند در برخی مسایل کمک کند.

¢ شهرستان‌های استان در حوزه‌ی جوانان چقدر فعالیت دارند؟

در کل کشور در شهرستان‌ها در حوزه‌ی جوانان، وضعیت خوبی نداریم یعنی بین شهرستان و مرکز استان در اقدامات و عملکرد حوزه‌ی جوانان، بشدت شکاف وجود دارد. یعنی ما در حال حاضر 62 سازمان مردم‌نهاد آنلاین داریم که 40 سازمان متعلق به خود قزوین است. با اینکه 5 شهرستان دیگر غیر از شهرستان قزوین داریم، عملا تقسیم این سازمان‌ها،  شکاف دارد و دلیل هم این است که در شهرستان‌ها  ضعف نیرو داریم؛ به نوعی می‌توان گفت ‌که اصلا نیرو نداریم و این یک مشکل بزرگ است.

¢ سوالی که شاید ذهن بسیاری در حوزه‌ی جوانان مشغول کرده این  است که چرا این سازمان‌های مردم نهاد برای افراد زیر 18 سال وجود ندارد؟ آیا به این خاطر است که فقط بحث جوان مطرح است یا دلایل دیگری در این مساله دخیل است؟

در ساختار اجتماعی کشور ما این هم دیده شده است، اما به شکل سازمان مردم‌نهاد نیست. مثلا تشکیل سازمان‌های دانش‌آموزی. این نشان می‌دهد که نه به اسم سمن، اما به عناوین مختلف ما این موضوع را در کشور داریم، برای اینکه جوانان و نوجوانمان وارد فرآیند مشارکت‌های اجتماعی شوند. اما مساله این است کسی که سازمان مردم نهاد تاسیس می‌کند، یک‌سری فرآیند قانونی باید طی کند؛ مثلا باید کار مالی انجام دهد، باید به پلیس امنیت مراجعه کند. این‌ها برای زیر 18 سال چندان خوشایند نیست. البته می‌توان کار را تسهیل کرد اما در حاضر نمی‌توان با ساختار موجود برای افراد زیر 18 سال کار خاصی انام داد.

¢ بحثی که در سال‌های اخیر همواره اعتراضاتی را در پی داشته و حرف و حدیث‌هایی را پدید آورده باعث انتخاب جوان برتر در حوزه‌های مختلف است. این انتخاب‌ها، با چه معیاری انجام شده و چه باید کرد تا اعتراض‌ها کمتر شود؟

در این بخش، ما شیوه‌نامه و دستورالعمل داریم و خود حوزه‌ی جوانان دخالت همه جانبه‌‌ای در این موضوع ندارد. مثلا وقتی می‌خواهیم جوان نخبه‌ی خود را معرفی کنیم، با بنیاد نخبگان مکاتبه می‌کنیم و آن‌ها بر اساس فرمتی که ما می‌دهیم جوان نخبه را به ما معرفی می‌کنند. ما فقط می‌توانیم رصد کنیم که فرد معرفی شده آیتم‌های ما را دارد یا خیر. کسی که امتیازات لازم را از آیتم‌های ما کسب کند به عنوان جوان نخبه معرفی می‌شود. عملا مسئولیت انتخاب جوان برتر به غیر از حوزه‌ی مشارکت‌ها و حوزه‌ی ورزش که به عهده ما است، بقیه به عهده‌ی دستگاه‌هایی است که فرد را معرفی می‌کنند.

¢ جوان برگزیده هر سال در چند بخش معرفی می‌شود؟

آیتم‌های ما برای انتخاب جوان برگزیده، 16 گانه است، ارشاد تنها دستگاهی است که 4 انتخاب دارد. بقیه هم 12 دستگاه‌ دیگر هستند که جوان برتر را معرفی می‌کنند، البته ما آیتم‌های استانی دیگری هم داریم مثلا جوان شهید یا جوان و عفاف و حجاب را نیز داریم که ساختارهای استانی ما هستند و بقیه ساختار ملی هستند.

¢ و در آخر...؟

در پایان از شما تشکر می‌کنم و بارها گفته‌ام که نقش رسانه‌ها در رصد اقدامات دستگاه‌ها بسیار مهم است و هم باعث تحرک مسئولیت استانی در حوزه‌ی جوانان می‌شود. ما هم تلاش می‌کنیم تا جایی که ممکن است جوانان را به سمتی ببریم که منشأ آگاهی باشند، چرا که این مقوله بسیار مهم است.

 

 


شنبه 21 ارديبهشت 1398
04:00:57
 
 
Copyright © 2019 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT