بازار فروش؛ نیاز مبرم هنرمندان صنایع دستی


مریم بهبهانی‌فر: هنر گلیم‌بافی از اصیل‌ترین و زیباترین هنرهای دستی ایران است که در استان‌های مختلف بویژه قزوین وجود داشته است و از همان روزگار کهن، زنان در این هنر نقش پررنگی داشته‌اند و اغلب زنان بویژه در مناطق روستایی از طریق این هنر معیشت خانواده را تامین می‌کردند.
اگر بخواهیم به تاریخچه این هنر اشاره کنیم باید سابقه بسیار کهنی حتی پیش از تاریخ برای آن ذکر کنیم؛ چرا که آدمی همواره در پی ساختن لوازمی بوده که بتواند با استفاده از آن، زندگی را برای خود آسان کند. گلیم که نوعی فرش بدون پرز است و در برخی از منابع از خاصیت درمانی آن نیز سخن به میان آمده با درگیری تاروپود با یکدیگر ایجاد می‌شود به طور معمول برای تار آن از پنبه و پشم، گاهی نخ ابریشم و پود آن از نخ‌های پشمی و کرک و ابریشم به صورت رنگی استفاده می‌شود. در ایران گلیم انواع مختلف و سایزهای متنوعی داشته که از جمله آنها می‌توان شیریکی پیچ، وَرنی، گلیمچه، زیلو، سجاده و ... خورجین اشاره کرد. استان قزوین، بانوان توانمند و هنرمند زیادی دارد که به صنایع دستی علاقه زیادی دارند؛ یکی از این بانوان «رقیه محمدی» بانوی جوان اهل خوزنین است که دارای تحصیلات دانشگاهی در رشته مدیریت دولتی می‌باشد؛ ولی بر حسب علاقه به هنر گلیم‌بافی روی آورده و در سایزهای کوچک و بزرگ آن هم با رنگ‌های متنوع گلیم می‌بافد و به تازگی نیز رتبه دوم «نشان ملی مرغوبیت کالا را در رشته گلیم‌بافی» به خود اختصاص داده؛ و به مرحله کشوری راه پیدا کرده است. این هفته در روزنامه ولایت پای گپ و گفت با این بانوی هنرمند نشستیم و دغدغه‌ها و انگیزه ورود او را به این حرفه هنری شنیدیم. این گفت‌وگو را با هم می‌خوانیم. رقیه محمدی که برحسب علاقه به سراغ حرفه گلیم‌بافی رفته، اگرچه تنها 7 سال است که در این رشته سابقه دارد؛ اما در کار خود مهارت بسیار بالایی پیدا کرده و از این طریق برای خود و برخی از بانوان روستا کارآفرینی ایجاد کرده است. او در گفت‌وگو با ولایت می‌گوید: سال 89 بود که سازمان میراث فرهنگی در روستای خوزنین دوره‌های آموزشی صنایع دستی برگزار کرد و من نیز از روی علاقه، رشته گلیم‌بافی را انتخاب کردم و تاکنون نیز در حرفه خود پیشرفت خوبی داشته‌ام و در حال حاضر انواع گلیم کوچک و بزرگ در سایزهای مختلف 6 متری، 60 سانتی‌متری در 90 متری، یک متر در یک و نیم متری و یک متر در سه متر بافته‌ام. این بانوی هنرمند از حضور در نمایشگاه‌های متعدد در استان تهران و قزوین سخن به میان می‌آورد و می‌افزاید: تنها راه کسب درآمد برای من گلیم‌بافی است که متاسفانه در زمینه‌ی فروش محصولات و بازاریابی از فعالان این هنر حمایتی نمی‌شود. محمدی یادآور می‌شود: چنانچه برای بانوانی که در زمینه صنایع‌دستی فعالیت دارند؛ بازارهای فروش ایجاد شود؛ بخش قابل توجهی از مشکلات آنها برطرف می‌شود. او ادامه می‌دهد: در روستای خوزنین تعاونی زنان راه‌اندازی کرده‌ایم، حتی کارگاه چرم‌دوزی و گلیم‌بافی دایر کرده‌ایم که چند نفر از خانم‌های روستا در این کارگاه‌ها مشغل به کار هستند؛ متاسفانه بازار فروش نداریم؛ از این‌رو برای تهیه‌ی مواد اولیه با مشکلاتی روبرو هستیم؛ چرا که بدون نبود درآمد و فقدان فرصت‌هایی برای فروش محصولات نمی‌توانیم مواد اولیه مورد نیاز را تامین کنیم. این بانوی هنرمند عنوان می‌کند: چنانچه صنایع دستی بانوان روستای خوزنین برای فروش مورد حمایت قرار نگیرد؛ بسیاری از بانوان روستا که در کارگاه صنایع دستی و تعاونی زنان روستا در حال فعالیت هستند و حضور آنها در این روستاها سبب شادی و نشاط آنها شده؛ خانه‌نشین می‌شوند و این خانه‌نشینی برای آنها پیامدهای منفی بسیاری همچون مشکلات مالی، افسردگی و ابتلا به بسیاری از آسیب‌های اجتماعی به همراه خواهد داشت. محمدی با تاکید بر این مطلب که در شرایط اقتصادی فعلی بانوان می‌توانند با درآمدزایی‌های خود در تامین اقتصاد خانواده اثرگذار باشند؛ بیان می‌کند: از مسئولان این انتظار را دارم که با ایجاد بازارچه‌های دایمی صنایع دستی و نمایشگاه‌های دایمی در مرکز استان فرصت‌هایی ایجاد کنند که زنان توانمند بتوانند محصولات و صنایع دستی خود را به فروش برسانند. او درباره‌ی نمایشگاه‌های دوره‌ای که برگزار می‌شود؛ می‌گوید: هزینه حضور در این نمایشگاه‌ها و تهیه غرفه آنچنان بالا است که گاهی حضور در نمایشگاه به جای آنکه برای هنرمند سودآور باشد؛ زیان‌آور نیز هست؛ بنابراین انتظار می‌رود این‌گونه نمایشگاه‌ها با هزینه‌های کمتری برگزار شود که شرکت در آنها برای هنرمند مقرون به صرفه باشد. این بانوی هنرمند با تاکید بر این مطلب که صنایع دستی در ایران مظلوم واقع شده است؛ اضافه می‌کند: اغلب مردم به این محصولات تنها به عنوان هنر یک هنرمند نگاه می‌کنند؛ در حالی که فعالان این عرصه می‌خواهند از طریق فروش محصولات خود منابع درآمدی داشته باشند و هیچ فردی به اینکه نکته توجه ندارد که شاید بانوی هنرمندی به درآمد حاصل از فروش این محصولات نیاز داشته باشد. محمدی پرداخت تسهیلات به بانوان هنرمند را راهگشای حل مسایل نمی‌داند و اظهار می‌کند: وقتی که هنرمند و یا تولیدکننده‌ای بازار و فرصت فروش محصولات خود را ندارد؛ چرا باید تسهیلات دریافت کند که پرداخت اقساط نیز به هزینه‌های او اضافه شود. او تاکید می‌کند: چنانچه هنرمندان مورد حمایت قرار گیرند و بازارچه‌های دایمی داشته باشند که از طریق فروش محصولات بتوانند برای خود درآمدزایی و مواد اولیه مورد نیاز را تامین کنند دیگر به تسهیلات نیاز ندارند و با جدیت بیشتری می‌توانند به عرصه هنر ورود کنند، در حقیقت اگر بازار فروش باشد مابقی مشکلات آنها نیز برطرف می‌شود. این بانوی هنرمند ادامه می‌دهد: وقتی بازار و فرصت فروش باشد چرخه تولید صنایع دستی نیز که در فرهنگ اصیل ما ریشه دارند؛ ادامه پیدا می‌کنند و هنر زنان ایران زمین نیز زنده می‌ماند. محمدی با اشاره به راه‌اندازی موزه مردم‌شناسی در روستای خوزنین و برخورداری این روستا از طبیعت بکر و نشاط‌آور بیان می‌کند: روستای خوزنین توریست و گردشگران زیادی دارد؛ بنابراین اگر مسئولان برای ایجاد بازارچه صنایع دستی در روستا با هنرمندان همکاری داشته باشند؛ آنها می‌توانند محصولات صنایع دستی خود را به صورت مستقیم عرضه کنند که متاسفانه این فرصت در روستا وجود ندارد. او با اشاره به آداب و رسوم اهالی روستای خوزنین می‌گوید: این روستا از دیرباز زنان هنرمند زیادی داشته و از هنرهای منحصر به فرد بانوان روستا می‌توان بافت جوراب‌ و دستکش‌های رنگی با 5 میل بافتنی اشاره کرد که همچنان نیز ادامه دارد و مرسوم است که در عروسی‌ها، خانواده عروس یک جفت از این جوراب‌ها را برای داماد تهیه کند.

چهارشنبه 9 اسفند 1396
05:10:28
 
 
Copyright © 2018 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT