وندالهای رسانهای و فرسایش اخلاق در سپهر رسانه
- شناسه خبر: 70279
- تاریخ و زمان ارسال: 10 آبان 1404 ساعت 07:30
- بازدید :
حسین علیجانی
رسانه، رکن چهارم دموکراسی و زبان آگاهی جامعه است؛ نهادی که فلسفه وجودیاش بر پایه شفافیت، صداقت و اعتماد عمومی استوار است.
اما در سالهای اخیر، متاسفانه شاهد پیدایش نوعی از رفتارهای رسانهای بودهایم که نه تنها با رسالت اطلاعرسانی و آگاهیبخشی بیگانهاند، بلکه بنیانهای اخلاق حرفهای را نیز هدف گرفتهاند.
این جریانهای مخرب را میتوان «وندالهای رسانهای» نامید؛ ویرانگرانی که نه برای ساختن، بلکه برای تخریب آمدهاند.
وندال رسانهای، با ابزار خبر جعلی، تحریف گزینشی واقعیت، تیترسازیهای مغرضانه و تخریب شخصیتها، اعتماد عمومی را میفرساید و ذهن جامعه را آشفته میسازد. او نه دغدغه حقیقت دارد و نه حرمت قلم را میشناسد.
در کنار این جریان، پدیدهای نگرانکنندهتر نیز سر برآورده است: «باجنیوزها».
رسانههایی که از رسالت خود فاصله گرفته و به جای انتشار حقیقت، «سکوت» را معامله میکنند.
آنها با تهدید، افشاگریهای گزینشی و فشارهای رسانهای، به دنبال منافع مالی یا امتیازات خاصاند؛ و بدینترتیب، رسانه را از سنگر آگاهی به ابزار چانهزنی بدل میسازند.
چنین روندی، خطرناکتر از هر سانسور و محدودیتی است؛ زیرا وقتی رسانه، وجدان حرفهای خود را از دست دهد، جامعه در گرداب شایعه و بیاعتمادی فرو میرود. در چنین فضایی، مرز میان نقد و تخریب، و میان روشنگری و عوامفریبی از میان میرود.
اکنون بیش از هر زمان دیگر، ضرورت بازگشت به اخلاق رسانهای و شفافیت نهادی احساس میشود. پالایش فضای رسانهای نه با حذف صداها، بلکه با بازسازی اعتماد و ترویج مسئولیتپذیری حرفهای ممکن است. خبرنگار باید بداند که قلم او سرمایه اجتماعی است، نه ابزار معامله.
رسانهای که حقیقت را وجهالمعامله قدرت یا منفعت قرار دهد، دیر یا زود از حافظه جامعه حذف خواهد شد. تنها رسانههایی ماندگارند که بر مدار صداقت، انصاف و مسئولیت اجتماعی حرکت میکنند؛ رسانههایی که به جای غوغاسالاری و تهمتپراکنی، چراغ آگاهی را روشن نگه میدارند و پاسدار حیثیت انسان و حقیقتاند.
