بانوان خانهدار؛ ناجیان «آب» در خانه
- شناسه خبر: 60364
- تاریخ و زمان ارسال: 18 خرداد 1404 ساعت 07:30
- بازدید :
وحید حاجسعیدی
نقش و جایگاه فرازمند زنان در مدیریت خانوار نقشی بیبدیل و چند وجهی است و اگر نگاه منطقی و غیرجنسیتی به این مقوله داشته باشیم به واقعیت این ادعا پی میبریم.
ماحصل و نتیجه مطلوب این دست مدیریت نیز در جامعه نمود پیدا خواهد کرد و هر چه این مدیریت علمیتر و اصولیتر باشد، پرورش فرزندان منطبق بر اصولی اخلاقی و فرهنگی صورت میگیرد و افرادی شایسته و هنجار تحویل جامعه خواهند شد.
فرزندان چنین خانوادههایی سریعتر، آسانتر و بدون هزینه با فرهنگ جامعه انطباق پیدا میکنند و در زمان بحران نیز به مدد جامعه خواهند آمد. در حال حاضر یکی از بحرانهای زیست محیطی که همه جوامع با آن دست به گریبان هستند، بحران آب است.
در کشور ما نیز این بحران وجود دارد و سرانه مصرف آب هر فرد در ایران ۸۰% بیشتر از مقداری است که توسط بانک جهانی اعلام شده است.
استحصال یا فراهمسازی آب شرب به مراتب دشوارتر و هزینهبر از تهیه آب صنعتی و کشاورزی است و باید در مصرف آن دقت عمل بیشتری به خرج داد.
اما با یادگیری و رعایت برخی نکات ساده در خانه، میتوان تا حدود زیادی در مصرف آب صرفهجویی کرد و در این بین نقش زنان در ایجاد فرهنگ صحیح مصرف آب و مدیریت آن نقشی بسیار مهم است.
بیتردید زنان خانهدار به عنوان مدیران خانه و قلب تپنده خانواده، نقش محوری و غیرقابلانکاری در مدیریت مصرف آب در خانه دارند. این نقش از آموزش و فرهنگسازی در بین اعضای خانواده آغاز شده و تا نظارت مستقیم بر نحوه مصرف آب در فعالیتهای روزمره مانند آشپزی، نظافت، آبیاری گیاهان و بهداشت فردی گسترش مییابد.
زنان میتوانند با طراحی برنامههای صرفهجو محور و روشهای ساده و کمهزینه، تاثیر چشمگیری بر کاهش مصرف آب در خانواده داشته باشند.
آموزش به کودکان در خصوص کمبود آب و اهمیت صرفهجویی، پرهیز از شستوشوی حیاط یا خودرو با آب شرب، عدم به تاخیر انداختن شستن ظروف غذا به دلیل استحکام چسبندگی، کاشت گیاهان مقاوم به خشکی در خانه، آبیاری باغچه در صبح به دلیل پیشگیری از تبخیر شدید، روشن کردن ماشین ظرفشویی و لباسشویی با حداکثر ظرفیت، استفاده از وسایل کاهنده مصرف آب، جمعآوری و استفاده مجدد از آبهای خاکستری (آب حاصل از شستوشوی دست و صورت) برای آبیاری باغچه و گلدانها و همچنین مدیریت صحیح وسایلی نظیر کولر و استفاده از کارواش خانگی و … از جمله اقداماتی است که زنان میتوانند در این راستا انجام دهند.
بنابراین، تقویت نقش بانوان در مدیریت مصرف آب و فراهم کردن بسترهای آموزشی و حمایتی برای آنها، یکی از موثرترین راهکارها برای تحقق توسعه پایدار و حفظ منابع طبیعی در سطح کلان است.
اما این تقویت نیاز به برنامهریزی و مدیریت دارد و با وجود اهمیت جایگاه بانوان در مدیریت مصرف آب، نقش آموزش بانوان در این مقوله نباید نادیده انگاشته شود.
به کارگیری رسانه ملی، نشریات و پایگاههای خبری، فضای مجازی، برگزاری کلاسهای آموزش خانواده راهکارهایی هستند که میتوانند در آگاهی بخشی به زنان در پیدا کردن درک صحیحی از فرهنگ بهینه مصرف آب و انتقال آن به تکتک اعضای خانواده موثر باشد.
رسانهها هم نقش بسیار مهم و تاثیرگذاری در آموزش و فرهنگسازی مصرف بهینه آب میان زنان خانهدار ایفا میکنند. از طریق برنامههای تلویزیونی، رادیویی، شبکههای اجتماعی و کمپینهای آموزشی، رسانهها میتوانند با ارائه راهکارهای ساده و موثر، آگاهی زنان را نسبت به اهمیت صرفهجویی در مصرف آب افزایش دهند و با تغییر سبک زندگی پایدار آنها را به تغییر رفتارهای روزمره در جهت حفظ منابع آبی ترغیب کنند.
علاوه بر این، رسانهها به عنوان پل ارتباطی بین نهادهای دولتی، سازمانهای مردمنهاد و خانوادهها، میتوانند به گسترش سیاستها و برنامههای حمایتی کمک کنند و نقش کلیدی در تحقق اهداف توسعه پایدار در حوزه مدیریت منابع آب داشته باشند. به این ترتیب، سرمایهگذاری در آموزش رسانهای زنان خانهدار نه تنها به حفظ منابع آبی کمک میکند، بلکه موجب ارتقاء کیفیت زندگی خانوارها و توسعه فرهنگی جامعه میشود.
در مجموع باید اذعان داشت مثلث «نهادهای دولتی»، «بانوان خانهدار به عنوان سکانداران مدیریت مصرف آب در خانه» و «رسانههای جمعی» نقشی بیبدیل در ایجاد فرهنگ صحیح مصرف آب و حفظ منابع آبی ایفا خواهد کرد و اگر هر کدام از اضلاع این مثلث در ایفای نقش محوله کوتاهی کند، بیتردید ما شاهد تشدید بحران آب با شدت بیشتری خواهیم بود.
امید که برنامهریزی اصولی و استفاده از ظرفیت مدیران در سایه و سکانداران مصرف بهینه آب در خانه، علاوه بر توسعه فرهنگ صرفهجویی در خانهها، شاهد پرورش فرزندانی مسئولیتپذیر و آگاه باشیم که قدر آب و آبادانی را بیشتر بدانند و فرهنگ مصرف بهینه آب در جامعه نهادینه شود.




