چرا خبرنگاران از فوتبالیستها فحش میخورند؟
- شناسه خبر: 69472
- تاریخ و زمان ارسال: 29 مهر 1404 ساعت 07:30
- بازدید :
پیروز قربانی در نشست خبری بازی با شمسآذر دقیقاً چه گفت؟
پیروز قربانی، سرمربی فجرسپاسی شیراز بعد از بازی با شمسآذر در جواب سؤال خبرنگاری که پرسید: «تماشاگر آمده بود یک بازی جذاب ببیند، اما تیم شما خیلی وقتکشی کرد؛ در این باره چه نظری دارید؟» گفت: اگر میخواهید از تیمتان دفاع کنید، یکمقدار با سواد بیشتر حرف بزنید.
وی اضافه کرد: حرفهایی مثل وقتکشی حرفهایی است که هیچجا به آن نمیرسید. مربی محترم تیمتان (وحید رضایی) دیروز 20 دقیقه کنفرانس خبری داده، 18 دقیقه راجع به تیم ما حرف زده است… اینها اصلاً حرفهای نیست. تماشاچیتان داور، خواهر و مادرش را وسط آورده است که چی؟ فوتبال فن است عزیز من.
سرمربی فجرسپاسی در ادامه گفت: آمدی مثلاً این سوال را میکنی که تعصبت را به شمسآذر نشان بدهی؟ همین اندر خم یک کوچه میمانید.. شما را نمیگویم، همه را دارم میگویم.
قربانی تصریح کرد: بروید اول ببینید مشکل کار خودتان چیست. اینکه میگویی وقتکشی دارید میکنید.. الان خیلی محترمانه دارم با شما حرف میزنم و اگر این دوربینها نبود یکجور دیگر جوابت را میدادم.
وی سپس صندلی را ترک کرد و گفت: حرف چرتی نزن بابا، آمدی میخواهی بگویی خیلی تعصب داری، تیم شما تا صبح هم نمیتوانست گل بزند، بروید مشکلتان را پیدا کنید!
ایجاد الگوی تکراری توهین به خبرنگاران
اما رفتارهای شبیه آنچه که پیروز قربانی در این نشست خبری انجام داد، در فوتبال ایران کم تعداد نیستند که در زیر به دو نمونه از آنها اشاره میکنیم:
1ـ شجاع خلیلزاده زمانی که بازیکن تیم ملی و تراکتورساز تبریز بود به صورت لفظی به خبرنگارانی که عملکردش را زیر سؤال برده بودند، توهین کرد و علیه آنان اتهامزنی کرد و حتی سعی کرد به آنان حمله فیزیکی کند.
2ـ جواد نکونام و کادر فنی استقلال در مورد دیگری با یک فیلمبردار تلویزیونی رفتارهایی که «زشت» توصیف شد، داشتند؛ که قاپیدن هدست فیلمبردار و کوبیدن آن به زمین و استفاده از الفاظ رکیک از این جمله هستند.
با این وصف به نظر میرسد فضای کلی در فوتبال به نفع خبرنگاران و کارکنان رسانهها نیست و با یک الگوی تکراری روبهرو هستیم که در آن توهین به خبرنگاران به یک «عادت زشت» و «داستان تکرارشونده» در فوتبال تبدیل شده است.
ریشههای نهادی و قانونی
یک کارشناس حقوقی در گفتوگو با خبرنگار ولایت معتقد است که پاسخ نهادهای فوتبال و چارچوبهای قانونی موجود برای بازدارندگی از این رفتارها ناکافی به نظر میرسد.
امیرمحمد صالحی در گفتوگو با خبرنگار ولایت با اشاره به اقدام انضباطی ناکافی گفت: فدراسیون فوتبال بهطور گسترده به دلیل رویکرد منفعل و بیاثر، مورد انتقاد قرار گرفته است.
وی تصریح کرد: این تصور وجود دارد که فدراسیون و باشگاهها اخلاق را در اولویت قرار نمیدهند و جریمههای صادرشده بیشتر نمادین هستند تا تنبیهی، و گاهی حتی به نظر میرسد تشویقی برای متخلفان است. برای مثال، در مورد یک بازیکن که به هوادار حمله کرد، محرومیت، تنها برای یک مسابقه بود.
این کارشناس حقوق با اشاره به توجیه توهینها توسط مقامات باشگاهها گفت: در برخی موارد، مقامات باشگاهها رفتار بازیکنان خود را توجیه کردهاند. پس از حادثه خلیلزاده، رئیس باشگاه تراکتور به جای عذرخواهی از رفتار بازیکن، خبرنگاران را به «تحریک» بازیکن متهم کرد.
صالحی از وجود چارچوب قانونی گستردهتر برای مقابله با این توهینها یاد کرد و افزود: در حالی که قوانین عمومی ایران مجازاتی برای توهین پیشبینی کردهاند، مانند جریمه برای «توهین به اشخاص عادی» طبق ماده ۶۰۸ قانون مجازات اسلامی، به نظر نمیرسد این قوانین بهطور مؤثر در زمینه خاص روزنامهنگاری ورزشی اعمال شوند. مقررات داخلی فدراسیون فوتبال (آییننامه انضباطی مصوب ۱۳۹۶) ابزار اصلی برای رسیدگی به چنین سوءرفتارهایی است.
وقتی رسانه نه شریک بلکه رقیب و دشمن دیده میشود
محمد زحمتکش گوهری، کارشناس رسانه در گفتوگو با خبرنگار ولایت با بیان اینکه چندین عامل به هم پیوسته در تداوم توهینهای گاه و بیگاه فوتبالیستها به خبرنگاران نقش دارند، گفت: یکی از این عوامل مصونیت و عدم وجود پیامدهای جدی است و دلیل اصلی آن، شکست مداوم در برخورد جدی با متخلفان است.
وی اضافه کرد: در واقع وقتی توهینهای گذشته بدون مجازات میمانند، دیگران را جسور میکند تا بدون ترس از عواقب جدی، مرتکب رفتارهای مشابه شوند.
این فعال رسانهای عامل بعدی را اولویت دادن برد و پیروزی ورزشی بر اخلاق دانست و تصریح کرد: ذهنیت «برد در هر قیمتی» که در آن نتایج بیش از رفتار ارزشمند شمرده میشود، فضایی ایجاد میکند که در آن چنین تخلفاتی کماهمیت جلوه داده میشوند.
زحمتکش گوهری با اشاره به عادت فوتبالیستها به سرزش و انحراف از مسئله اصلی گفت: تیمها و بازیکنان اغلب خبرنگاران و پرسنل رسانه را به خاطر شکستهای خود در زمین، مقصر میدانند و از آنان به عنوان قربانی برای عملکرد ضعیف استفاده میکنند.
وی عدم احترام به نقش رسانه را عامل مهم دیگر رفتارهای توهینآمیز یادشده نسبت به اهالی رسانه دانست و اضافه کرد: درک یا احترام اساسی برای نقش روزنامهنگار وجود ندارد و برخی مقامات، رسانه را نه به عنوان یک شریک، بلکه به عنوان یک رقیب یا دشمن میبینند.
فدراسیون فوتبال از قاطعیت اروپاییها الگو بگیرد
در این گزارش تلاش کردیم، تصویر واضحی از وضعیت فعلی درباره برخوردهای بیادبانه با خبرنگاران توسط اصحاب فوتبال ارائه دهیم. با این همه به نظر میرسد این مسئله در فرهنگ و مدیریت نهادی فوتبال ایران ریشه دوانده است. موضوعی که به نظر میرسد به ورود جدی فدراسیون فوتبال نیاز دارد و اگر از مجازاتها و محرومیتهای سنگینی که درباره همه فوتبالیستها در نقاط مختلف جهان اعمال میشود، خبری نباشد، این رفتارها همچنان تکرار میشوند و امیدی به در امان ماندن خبرنگاران از این توهینها و تحقیرها نیست. بنابراین فدراسیون فوتبال باید در این زمینه از کشورهای بزرگ صاحب فوتبال مانند آلمان، انگلیس، ایتالیا و اسپانیا الگو بگیرد که برخوردهای سنگینی با بیادبی فوتبالیستها نسبت به خبرنگاران و اهالی رسانه داشتهاند.
