گردشگری قزوین؛ گنجینهای پنهان در نقاب صنعت
- شناسه خبر: 53868
- تاریخ و زمان ارسال: 4 اسفند 1403 ساعت 07:30
- بازدید :
سیدصفاءالدین هاشمیان ـ کارشناس ارشد اکوتوریسم
شهر قزوین، با پیشینهای غنی، تاریخی و کهن، در دل خود گنجینههای فراوانی از فرهنگ، هنر و معماری را جای داده است. این شهر که روزگاری پایتخت ایران بوده، از دیرباز بهواسطه تمرکز بر صنعت، از ظرفیتهای بالای خود در زمینه گردشگری غافل مانده است. در حالی که شهرهایی مانند اصفهان و شیراز از دهها سال قبل با سرمایهگذاری و برنامهریزی بلندمدت و تمرکز ویژه بر صنعت گردشگری توانستهاند تا ظرفیتهای فرهنگی، تاریخی و گردشگری خود را نه تنها در سطح ملی، بلکه در مقیاس بینالمللی به طور شایسته معرفی نمایند؛ اما توسعه گردشگری در قزوین که اکنون به عنوان قدیمیترین سکونتگاه انسان در فلات ایران شناخته میشود، در طول این سالها همچنان در سایه سنگین توجه و تمرکز به صنعت، مهجور مانده است.
اصفهان؛ الگویی موفق در توسعه گردشگری
شهر اصفهان، از دیرباز به واسطه جاذبههای تاریخی و فرهنگی خود مورد توجه گردشگران بوده است. این شهر با درایت و تدبیر مسئولان و حمایت شهروندان خود، از سالیان گذشته بر توسعه صنعت گردشگری خود تمرکزی ویژه داشته و با ایجاد زیرساختهای مناسب، جذب گردشگر را همواره در اولویت دستگاههای اجرایی و مدیریت یکپارچه شهری خود قرار داده است. اصفهان با برنامهریزی و سرمایهگذاری مناسب در طول سالیان متمادی، توانسته به قطب گردشگری در ایران تبدیل و از مزایای اقتصادی و اجتماعی آن بهرهمند شود. در نتیجه، اینکه امروزه اصفهان به عنوان یکی از مقاصد اصلی گردشگری ایران شناخته شده و سالانه میلیونها گردشگر داخلی و خارجی از آن بازدید میکنند، کار یک سال و چند سال فعالیت مدیریتی نیست، بلکه از مدتها قبل بر روی آن کار علمی صورت گرفته است.
ایجاد زیرساختهای اقامتی و پذیرایی مناسب، مرمت و احیای آثار تاریخی، قابل بازدید بودن تمامی جاذبههای تاریخی، برگزاری رویدادهای فرهنگی و گردشگری متنوع و تبلیغات گسترده در سطح ملی و بینالمللی، از جمله اقداماتی بوده است که این شهر را به مقصد گردشگری پرطرفدار در ایران تبدیل کرده است.
قزوین؛ نیازمند تغییر نگرش
در مقابل، شهر قزوین با وجود داشتن ظرفیتهای فراوان در زمینه گردشگری و تعدد جاذبههای فرهنگی و تاریخی، به دلیل تمرکز بیش از حد بر مقوله توسعه صنعت، از این ظرفیتها به خوبی بهره نبرده است. بهواقع نگاه صنعتی به شهر قزوین، باعث شده تا مسئولان متولی و برنامهریزان شهری، توسعه گردشگری را در اولویت خود قرار ندهند و در نتیجه، این شهر با وجود داشتن جاذبههای گردشگری منحصربهفرد در سطح کشور، همچنان مظلوم و ناشناخته باقی بماند. تمرکز خاص بر شهرکهای صنعتی متعدد و واحدهای تولیدی، از دیرباز، اقتصاد گردشگری قزوین را تحت تأثیر قرار داده و در کنار آن نبود یک استراتژی مشخص برای توسعه گردشگری در قزوین ضمن توجه کمتر به توسعه زیرساختها، جذب سرمایهگذار و معرفی جاذبههای گردشگری، باعث فعالیتهای پراکنده و بدون انسجام و درنتیجه توجه کمتری به معرفی جاذبههای گردشگری این شهر شده است.
شهر قزوین با داشتن ظرفیتهای بالای فرهنگی و تاریخی، میتواند به یکی از مقاصد مهم گردشگری در ایران تبدیل شود؛ اما برای تحقق این امر، لازم است که نگرشها تغییر کرده و برنامهریزیهای جامع و مدونی در این زمینه صورت گیرد. با معرفی جاذبههای گردشگری، ایجاد زیرساختهای مناسب و جلب مشارکت بخش خصوصی، میتوان صنعت گردشگری را در این شهر رونق بخشید و از مزایای اقتصادی و فرهنگی آن بهرهمند شد.
علاوه بر این، لازم است که مردم قزوین نیز با مشارکت و همکاری خود، در توسعه گردشگری شهرشان نقش داشته باشند. داشتن تعلقخاطر به شهر قزوین از سوی شهروندان با معرفی همهجانبه جاذبههای گردشگری، از جمله اقداماتی است که میتواند با یاری مردم به جذب گردشگر و رونق اقتصادی شهر کمک کند.
گردشگری قزوین، گنجینهای پنهان است که با برنامهریزی مناسب و توجه به چالشهای موجود با همکاری نخبگان حوزه گردشگری، میتواند به یکی از منابع مهم درآمدی و توسعه پایدار این شهر تبدیل شود. توسعه این صنعت، نه تنها به رونق اقتصادی قزوین کمک میکند، بلکه میتواند به معرفی فرهنگ و تاریخ غنی این شهر به نیز منجر شود.
پرواضح است که درشرایطکنونی، برنامهریزیهای انجام شده در حوزه گردشگری قزوین، بیشتر جنبه کوتاهمدت و موردی داشته و بهصورت پراکنده و بدون مشارکت مطلوب دستگاههای اجرایی، سازمانهای مردم نهاد و شهروندان انجام میشود.
نقش بخش خصوصی در توسعه گردشگری
بخش خصوصی بهعنوان یکی از ارکان اصلی توسعه اقتصادی، نقش بسیار مهمی در توسعه صنعت گردشگری ایفا میکند. در این راستا، ارائه مشوقهای گوناگون از سوی دولت و سایر نهادهای ذیربط میتواند نقش بسزایی در جذب سرمایهگذاری و رونق این صنعت داشته باشد. ارائه تسهیلات مالی با نرخ سود پایین، معافیتهای مالیاتی، کاهش بروکراسی اداری، صدور مجوزهای سریع و آسان و ارائه خدمات مشاوره و راهنمایی به سرمایهگذاران، حمایت از برندهای گردشگری داخلی و کمک به آنها در بازاریابی و تبلیغات، ارائه آموزشهای تخصصی به فعالان صنعت گردشگری و تربیت سرمایه انسانی ماهر میتواند ضمن برداشتن موانع سرمایهگذاری به بهبود کیفیت خدمات گردشگری، افزایش رضایت گردشگران و در نتیجه کاهش هزینههای سرمایهگذاری و افزایش جذابیت این صنعت برای بخش خصوصی منجر شود. در واقع، با ارائه خدمات گردشگری متنوع و با کیفیت، میتوان رضایت گردشگران را جلب و آنها را به بازدید از این شهر ترغیب کرد.
ایجاد یا بهبود وضعیت زیرساختهای گردشگری شامل مراکز اقامتی، رستورانها و…، معرفی جاذبههای گردشگری از طریق تبلیغات، رسانهها، فضای مجازی، جذب سرمایهگذار با ارائه تسهیلات و مشوقهای لازم، توسعه تورهای گردشگری با همکاری دفاتر خدمات مسافرتی و راهنمایان گردشگری، برگزاری رویدادهای فرهنگی و هنری با رویکرد جذب گردشگر و آموزش و توانمندسازی فعالان گردشگری با هدف ارتقاء کیفیت خدمات از جمله موارد حائز اهمیت در توسعه گردشگری است.
در پایان، میتوان گفت که یکی از مهمترین عوامل توسعه گردشگری در قزوین، این است تمامی مدیران دستگاههای اجرایی و شهروندان به این نتیجه برسند که گردشگری، بهعنوان یک صنعت سودمند، دارای ظرفیت بالایی برای توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بوده و لازم است بر روی آن سرمایهگذاری ویژه توأم برنامهریزی هدفمند شود. چراکه گردشگری میتواند به ایجاد فرصتهای شغلی، افزایش درآمد ناخالص ملی، جذب سرمایهگذاریهای ملی و بینالمللی، توسعه زیرساختها، حفظ و احیای میراث فرهنگی و طبیعی و بهبود تصویر بینالمللی کشور کمک کند و این مهم جز با شکلگیری مدیریت یکپارچه شهری و عزم جدی استان و بهرهمندی از ظرفیت متخصصان حوزه گردشگری میسر نخواهد شد. در عین حال با همت و تلاش عمومی، میتوان امیدوار بود که صنعت گردشگری در قزوین به جایگاه واقعی خود برسد و این شهر به یکی از مقاصد مهم گردشگری در ایران تبدیل شود.
