زنگ خطر «سالمندی» در قزوین به صدا درآمد
- شناسه خبر: 93567
- تاریخ و زمان ارسال: 18 مهر 1405 ساعت 07:30
- بازدید :
به گفته مدیرکل بهزیستی استان، در حال حاضر حدود ۱۲ درصد جمعیت استان را سالمندان تشکیل می‌دهند و این استان از نظر نرخ سالمندی، رتبه سیزدهم کشوری را دارا می باشد.
به گزارش ولایت، نشست کارگروه اجتماعی استان قزوین با محوریت چالش‌های حوزه سالمندی و با حضور مسئولان استانی برگزار شد. در این جلسه با بررسی وضعیت آمار جمعیتی سالمندان در استان قزوین، بر لزوم تغییر رویکرد سیاست‌گذاری‌ها از «مراقبت‌های صرفا نگهداری» به سمت «مدل‌های پیشگیرانه» تاکید شد.
هشدار نسبت به رهاشدگی سالمندان
زهرا غلامرضایی، مدیر کل بهزیستی استان قزوین در این جلسه با ابراز نگرانی از تغییرات سبک زندگی و با اشاره به افزایش تصاعدی دستورات قضایی برای پذیرش سالمندان در مراکز شبانه‌روزی اظهارکرد: در موارد زیادی، فرد یا فاقد خانواده مؤثر است و یا خانواده به دلیل عدم توانایی در نگهداری، ناچار به سپردن سالمند به مراکز بهزیستی می‌شود. براساس آمار فعلی، در مجموع ۵۵۴ سالمند در مراکز شبانه‌روزی استان اقامت دارند که حدود ۱۰ درصد آنان به دلیل فقدان بسترهای حمایتی خانوادگی، در این مراکز اسکان یافته‌اند. البته این وضعیت تنها مختص سالمندان نیست و در سایر گروه‌های تحت پوشش بهزیستی مانند معلولین و فرزندان نیز مشاهده می‌شود.
قزوین در آستانه وضعیت «سالمندی»
وی با اشاره به نزدیکی استان به نرخ جمعیت سالمندی استان به ۱۴ درصد و قرار گرفتن قزوین در آستانه استان‌های «سالمند» تصریح کرد: درحال حاضر استان‌های سیستان و بلوچستان جوان‌ترین استان و ایلام و مازندران از جمله پیرترین استان‌های هستند. قزوین در زمره استان‌های میانه قرار دارد، اما در برخی مناطق به ویژه بخش‌های شرقی و غربی و منطقه آوج، نرخ سالمندی بالاتر از میانگین است که نیازمند توجه و مراقبت‌های ویژه است.
مدیر کل بهزیستی استان بیان کرد: براساس پیش‌بینی‌های کشوری، تا سال ۱۴۳۰ نرخ سالمندی در ایران به ۳۳ درصد خواهد رسید. قزوین هفدهمین استان دوستدار سالمند کشور است؛ به این معنا که زیرساخت‌ها و مناسبات لازم برای مراقبت از این قشر فراهم شده است.
ضرورت چرخش از «سالمندی هزینه‌زا» به «سالمندی بهینه»
مدیرکل بهزیستی استان در بخش دیگری از سخنانش با انتقاد از نگاه سنتی که سالمندی را صرفا «هزینه‌زا» می‌داند، گفت: سیاست نوین دولت و نگاه‌های کارشناسی بر «سالمندی پویا و بهینه» متمرکز است و برای تحقق این امر باید از تجربیات موفق جهانی الگوبرداری کنیم.
غلامرضایی در تشریح این تجربیات افزود: کشور ژاپن به عنوان یکی از پیرترین کشورهای جهان، از سال ۲۰۰۰ با استقرار نظام بیمه‌های مراقبت طولانی‌مدت، بهره‌گیری از فناوری‌های پیشرفته نظیر ربات‌های مراقبتی و تقویت خدمات محله‌محور به موفقیت‌های چشمگیری دست یافته است. همچنین در کشور آلمان، نظام موفق بیمه مراقبت و حمایت مالی از مراقبان خانواده اجرا می‌شود تا سالمندان، به‌ویژه آنهایی که دارای بیماری‌های خاص هستند، از بستر خانواده جدا نشوند و از خدمات خرید خدمت بخش خصوصی بهره‌مند شوند. افزون بر این، کشور هلند مدل‌های نوآورانه‌ای را برای نگهداری از سالمندان مبتلا به دمانس و آلزایمر طراحی کرده است که می‌تواند برای بهبود کیفیت مراقبت‌ها در مراکز استان قزوین، با توجه به چالش‌های مطرح شده در خصوص بیماران آلزایمری، بسیار راهگشا باشد.
وی اضافه کرد: تجربه کشور سنگاپور نیز در زمینه بهره‌گیری از برنامه‌ریزی‌های دقیق شهری و فناوری برای مناسب‌سازی مسیرهای تردد، نشان می‌دهد که توسعه فضاهای شهری، به همان اندازه که برای معلولان ضروری است، برای حفظ پویایی و استقلال سالمندان نیز جزو الزامات اساسی محسوب می‌شود.
ایجاد نخستین «دهکده سالمندی» در آبیک
این مسئول با تاکید بر اهمیت هم‌افزایی میان دستگاه‌های اجرایی عنوان کرد: سند راهبردی و برنامه عملیاتی سالمندان کشور ، ۲۱ دستگاه را به عنوان عضو موظف کرده است که باید با بهره‌گیری از ظرفیت‌های بین‌بخشی، فرصت‌های موجود برای توسعه خدمات سالمندی را به حداکثر برسانیم. ما به عنوان هفدهمین استان پیوسته به شبکه شهرهای دوستدار سالمند، به دنبال اجرایی‌سازی طرح‌هایی نظیر «بانک زمان» هستیم که در آن خدمات سالمندان با گروه‌های نوجوان و جوان تبادل می‌شود؛ طرحی که خوشبختانه آغاز آن در محلات تحت پوشش کلید خورده و ارائه خدمت در جریان است.
غلامرضایی در ادامه از برنامه‌ریزی برای ایجاد نخستین «دهکده سالمندی» در استان خبر داد و افزود: دهکده سالمندی فراتر از یک مرکز نگهداری ساده است؛ این مجموعه محیطی برای بهره‌گیری از توانمندی‌ها و تجربیات ارزشمند سالمندان، برگزاری کلاس‌های مهارت‌آموزی، بازتوانی و ایجاد پیوند میان نسل‌ها می‌باشد. در این طرح که امیدواریم با تدابیر فرماندار شهرستان آبیک و حمایت خیرین به زودی در این شهرستان محقق شود، رویکرد تلفیقی میان جوانی جمعیت و تکریم سالمندان دنبال می‌شود تا دانش و تجربه این عزیزان به گروه‌های مختلف جامعه منتقل شود. مدل موفق این دهکده پیش‌تر در استان اصفهان اجرا شده و امیدواریم قزوین نیز به زودی به قطب اجرای این الگو تبدیل شود.
وی همچنین با اشاره به توسعه خدمات اجتماع‌محور در قالب طرح «سلام محله» که از سال گذشته در استان آغاز شده است، تصریح کرد: در کنار مراکز شبانه‌روزی، هدف ما توسعه مراکزی است که خدمات روزانه ارائه می‌دهند. در این مراکز، سالمندانی که در محیط خانه تنها هستند یا با چالش‌های روحی و اجتماعی مواجه می‌باشند، می‌توانند از طریق تعامل با همسالان، تجربیات گذشته خود را بازگو کرده و با سرگرمی‌های هدفمند، کیفیت زندگی خود را بهبود ببخشند. در همین راستا، توسعه نظام آموزشی برای مراقبان سالمندان نیز در اولویت‌های ما قرار دارد.
مدیرکل بهزیستی استان در ادامه سخنانش با اشاره به ابعاد هشت‌گانه «شهر دوستدار سالمند» خاطرنشان کرد: سیاست‌گذاری در این حوزه نیازمند همکاری همه‌جانبه دستگاه‌های مسئول است. حوزه‌هایی نظیر ساختمان‌ها و فضاهای بیرونی، مسکن، مشارکت اجتماعی، احترام و شمول اجتماعی، ارتباطات و اطلاعات، حمایت اجتماعی، همچنین سیستم حمل‌ونقل، از جمله مواردی هستند که همگی باید در قالب برنامه‌های عملیاتی و با مشارکت تمامی اعضای کارگروه، به شکلی منسجم برای بهبود وضعیت معیشتی و اجتماعی سالمندان به کار گرفته شوند./ی
