از بیت‌الحسین عالمی تا حسینیه‌ی آقا سید جمال

ـ محمدحسن سلیمانی

روزهای عزاداری محرم و صفر رو به پایان است. قزوین از دیرباز شهر تعزیه و برپایی عزاداری‌های باشکوه بوده است. به همین مناسبت نگاهی داریم به یکی از معروف‌ترین و قدیمی‌ترین حسینیه‌های شهر:

در میان حسینیه‌هایی که در دوره قاجاریه در قزوین برپا گردیده و اکنون نیز فعال است؛ حسینیه «آقا سیدجمال رضوی»، محبوبیت و معروفیت بیشتری دارد. حسینیه دویست ساله ای که در دوره افشاریه، محل سکونت و مَدرس آیت‌ا.. سیدجعفر رضوی عاملی، جد اعلای آقا سیدجمال رضوی قزوینی بود و کانونی برای سوگواری بر مصائب خاندان پیامبر (ص) در واقعه خونبار کربلا.

سیدجعفر رضوی عاملی قزوینی از علمای صاحب‌نام جبل عامل لبنان بود که پس از سال‌ها هجرت به آن دیار، به دعوت نادرشاه به موطن خود قزوین بازگشت. وی در مجمع بزرگ دشت مغان حضوری چشمگیر داشت و ازجمله علمای برجسته ای بود که بر پادشاهی نادرشاه مهر تایید گذاشت و ازسوی شاه، لقب (صدرالصدور) گرفت.

خانه او در محله‌ی دباغان قزوین بود که به تربیت عالمان دینی و اشاعه فرهنگ اسلامی می‌پرداخت و همه ساله مراسم سوگواری سالار شهیدان در آن برگزار می‌شد، در میان مردم به (بیت‌الحسین) شهرت داشت. این خانه محقر که محیط بسیار کوچکی به مساحت ۴۰ مترمربع داشت، پس از ارتحال این عالم ربانی، در اوایل دوره قاجاریه به حسینیه تبدیل شد و بعدها در دوره آیت‌ا… سید جمال‌الدین رضوی قزوینی، محوطه آن گسترش یافت و با برپاکردن خیمه و نصب کتیبه‌هایی مزین به اشعار محتشم کاشانی، رنگ و بوی حسینی دیگری به خود گرفت.

حضور پر شور و شعور عزاداران در ایام محرم و صفر به‌ویژه دهه اول محرم در این حسینیه آن‌گونه بود که محل حسینیه و خیمه‌هایی که در محرم برپا می‌گردید نیز کفاف جمعیت را نمی‌داد و اینگونه بود که منبر در میانه‌ی حیاط حسینیه قرار گرفت تا حاضران بهتر بتوانند از وعظ و روضه وعاظ و اهل منبر سود جویند.

راز این شور که در میان عزاداران حسینی در حسینیه آقا سیدجمال دیده می‌شود را باید در خلوص نیت و صفای باطن و نفس حق واقفان این حسینیه به‌ویژه عارف وارسته، سیدجمال‌الدین رضوی قزوینی جست‌وجو کرد؛ روحانی جلیل‌القدری که همواره پناه مردمان نیازمند و مظلوم بود و آنی از نشر معارف دینی و تبلیغ احکام اسلامی و اجرای حدود الهی غافل نشد. مردمی که در ارتحال آقاسیدجمال در سال ۱۳۳۶ ه‌ق. با تعطیلی دکان‌ها و نصب بیرق‌های عزا بر سر مغازه‌ها و خانه‌هایشان، با چشمانی گریان یکپارچه به تشییع پیکر او شتافتند و امروز، حسینیه‌اش که به نام او شهره گردیده، کانون عاشقان و دلدادگان آقا اباعبدا… الحسین علیه‌السلام است.