آمار سالمندان و کاهش نرخ باروری؛ دغدغهای که باید جدی گرفته شود
- شناسه خبر: 74175
- تاریخ و زمان ارسال: 30 آذر 1404 ساعت 07:30
- بازدید :
بنا بر آمارهای اعلام شده، این دغدغهها در استان ما نمود داشته و گاه و بیگاه در جلسات متعدد مسئولان از کاهش جمعیت در استان به عنوان یک زنگ خطر جدی یاد میشود.
دغدغههایی که به موجب آن باعث شد تا از حدود چهار سال پیش، قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به تصویب برسد.
قانونی که اجرای آن تنها منحصر به یک دستگاه و نهاد نبوده و دستگاههای متعددی در اجرای آن دخیلاند.
وزارت بهداشت و در نتیجه آن دانشگاههای علوم پزشکی در استانها یکی از دستگاههای مسئول در این امر هستند.
اینکه وضعیت جمعیت ما در استان چگونه است و آیا اجرای قانون جوانی جمعیت توانسته تاثیر مثبتی داشته باشد؛ از موضوعاتی است که چندی پیش در نشست با معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مطرح شد.
✅
دکتر «ناهید یزدی» گفت: مقوله جوانی جمعیت یک موضوع ملی بوده و دانشگاههای علوم پزشکی وزارت بهداشت، فقط یکی از دستگاههای مسئول در اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به شمار میآیند.
وی با اشاره به رسالت دستگاههای متعدد در حوزه اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت؛ اظهار داشت: در اجرای قانون دستگاههای متعددی مسئول هستند که از جمله آنها؛ وزارت بهداشت است، هر چند اقدامات وزارت بهداشت در این زمینه میتواند تاثیرگذار باشد ولی کافی نیست و همه ارگانها باید پای اجرای قانون باشند تا شاهد خروجی بهتری باشیم.
معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی قزوین گفت: یکی از موضوعاتی که در حوزه جمعیتی، ما با آن مواجه هستیم، افزایش جمعیت سالمندی در کشور است.
وی گریزی به آمار سالمندان در کشور داشته و افزود: در حال حاضر جمعیت سالمندان کشور 11/5 درصد تخمین زده میشود ولی نکته قابل توجه آن است که جمعیت سالمندان در استان قزوین بالاتر از میانگین کشوری و 11/9درصد است.
اجرای برنامه «هادیان زندگی»
یزدی با بیان اینکه به هر حال بالا رفتن جمعیت سالمندی میتواند از نظر اقتصادی، فرهنگی و … تاثیرات ملموسی بر جامعه بگذارد؛ افزود: وزارت بهداشت و در نتیجه آن دانشگاه علوم پزشکی قزوین؛ در راستای اجرای قانون جوانی جمعیت؛ برنامهها و اقداماتی را در دست اجرا دارد که یکی از این برنامهها، «هادیان زندگی» است.
وی یادآور شد: برنامه آموزشی هادیان زندگی برای کسانی همچون بهورزان، پزشکان، مراقبین سلامت و ماماها که در ردههای اصلی مراقبت قرار دارند، اجرا میشود.
یزدی تصریح کرد: برگزاری این برنامه در واقع میتواند گامی موثر در ارتقای دانش جمعیتی مراقبین سلامت باشد تا ضمن حفظ و مراقبت از جمعیت فعلی، گامهایی در راستای افزایش ازدواج به هنگام، افزایش نرخ باروری، کاهش فاصله فرزندان و… برداشته شود.
یزدی در ادامه یکی دیگر از فعالیتهایی که در حوزه جمعیت و در حوزه بهداشت انجام میشود را برگزاری کلاسهای آمادگی برای ازدواج عنوان کرده و اذعان داشت: هر چند از سال ۱۳۷۲ این کلاسها در حال برگزاری است؛ اما بسته به اینکه زوجین با چه دغدغههایی در زندگی آینده مواجه هستند، رویکرد و تمرکز این کلاسها مختلف بوده است.
به گفته وی در حال حاضر در کلاسهای آمادگی برای ازدواج آموزشهایی با موضوعاتی با عنوان سلامت جنسی، مهارتهای زندگی، مهارت فرزندآوری، اخلاق و احکام، حقوق زوجین و قبح سقط جنین ارائه میشود.
✅ اجرای طرح «آمایش امید» برای رساندن نرخ باروری به 5/2
معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی قزوین در ادامه از اجرای طرح ملی «آمایش امید» گفته و یادآور شد: این طرح با هدف افزایش نرخ باروری به 5/2 تا سال ۱۴۰۷ است.
✅ نرخ باروی در استان، پایینتر از میانگین نرخ باروری کشور
وی با تاکید بر اینکه بر اساس آمار ثبت احوال در حال حاضر نرخ باروری کلی کشور 65/1 است؛ افزود: متاسفانه وضعیت استان ما از این نظر هم حتی در مقایسه با میانگین کشور پایینتر است؛ به طوری که بر اساس آمار موجود نرخ باروری در استان ما 24/1 است.
وی در توضیح این برنامه اظهار داشت: با توجه به اینکه شرایط فرهنگی و جمعیتی نقاط مختلف متفاوت است، به هر حال نمیتوان یک سیاست را برای همه جا به کار برد و بسته به اینکه مساله زیستبوم منطقه چطور است، بایستی تحلیل شاخصهای جمعیتی بر اساس شرایط فرهنگی مناطق لحاظ میشود.
✅ ضرورت استفاده از فرصت باقیمانده، تا بسته شدن پنجره جمعیتی
یزدی با اشاره به اینکه چند سالی فرصت به بسته شدن پنجره جمعیتی از نظر نرخ باروری کلی نداریم؛ اذعان داشت: خیلی از خانمهایی که در حال حاضر توان باروری را دارند، در حال خروج از این چرخه هستند و این خود هشداری در حوزه جمعیت است.
یزدی تصریح کرد: برنامه آمایش امید یک برنامه بالادستی بوده و هدفگذاری آن تا ۱۴۰۷ است تا در زمان باقیمانده بتوان گامی در راستای افزایش نرخ باروری برداشته شود.
وی اضافه کرد: در این برنامه هر بهورزی موفق شود زوجی که از نظر شرایط سلامتی میتواند فرزندآوری داشته باشد، با ارائه مشاورهها و …. به تولد فرزند زنده راهنمایی کند. مشمول دریافت کارانه پلکانی میشود.
معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی قزوین خاطرنشان کرد: افزایش موالید از طریق مشاوره فرزندآوری، کاهش سزارین نخستزا، شناسایی زوجین نابارور و کاهش فاصله موالید در خانواده و همینطور کاهش فاصله بین ازدواج و فرزندآوری از دیگر اهدافی است که در طرح آمایش امید مدنظر قرار دارد.
یزدی ابراز امیدواری کرد خروجی این برنامهها منجر به افزایش نرخ باروری به عدد 2/5 شود.
✅ هر سال فقط ۴ نفر به جمعیت ما افزوده میشود در حالی که در شرایط نرمال باید این عدد ۲۵ باشد.
وی در ادامه با اشاره به پایین بودن نرخ رشد جمعیت در کشور گفته و افزود: متاسفانه با توجه به شرایط موجود، نرخ رشد جمعیت بسیار نگرانکننده است.
یزدی با بیان اینکه نرخ رشد جمعیت متاثر از موالید و مرگ و میر است؛ یادآور شد: وقتی در یک کشور، نرخ رشد جمعیت زیر یک قرار بگیرد؛ به نوعی هشدار جدی در حوزه جمعیت است.
معاون فنی معاونت دانشگاه علوم پزشکی قزوین گریزی به نرخ رشد جمعیت در استان قزوین داشته و یادآور شد: در حال حاضر این نرخ در استان ما ۴۶ صدم است؛ به عبارتی به ازای هر هزار نفر در استان، هر سال فقط ۴ نفر به جمعیت ما اضافه میشود.
وی تاکید کرد: در حالت نرمال باید شاخص 2/5 باشد؛ یعنی به ازای هر هزار نفر هر سال ۲۵ نفر به آن افزوده شود.
یزدی تاکید کرد: مقایسه این دو عدد شرایط خاص ما را در حوزه جمعیت نشان میدهد.
معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی قزوین در بخش دیگری از صحبتهایش گفت: از دیگر برنامههای پیشرو، برنامه پیشگیری از سقط خودبخود و سقط عمدی جنین است که در دو بخش آموزشی و سلبی انجام میشود.
وی با اشاره به قوانین در این حوزه؛ گفت: بر اساس این قوانین کسانی که برای سقط عمدی اقدام کنند مشمول اعمال قانون شده و دانشگاه هم در صورت برخورد با این نوع اقدامات، موضوع را برای رسیدگی به دستگاه قضایی ارجاع میدهد.
✅ نرخ رشد جمعیت از سال ۱۳۹۴ همچنان سیر نزولی دارد؛ اما اجرای قانون جوانی جمعیت، سرعت کاهش جمعیت را کمتر کرده است
این مسئول در ادامه با اشاره به اجرای قانون جوانی جمعیت از حدود چهار سال پیش تاکنون و تاثیرات آن؛ گفت: به هر حال نرخ رشد جمعیت از سال ۱۳۹۴ همچنان سیر نزولی دارد، اما اجرای این قانون دو تاثیر داشته است؛ اولا اینکه سرعت کاهش جمعیت کمتر شده است و اگر آن شیب کمتر نمیشد در سال ۱۴۰۲ موالید در کشور به زیر یک میلیون نفر میرسید که الحمدا… این اتفاق نیفتاد؛ تاثیر دیگر اینکه توانستیم این باور را در خانوادههای ایرانی بشکنیم که دو فرزند کافی است.
✅ افزایش تولد فرزندان سوم و چهارم
وی با اشاره به افزایش تولد فرزندان سوم و چهارم و حتی پنجم در میان اقشار مختلف جامعه؛ اظهار داشت: به هر حال این فرهنگ و نگرش با اقداماتی که انجام شده، تغییر کرده است.
معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی قزوین خاطرنشان کرد: جمعیت یک موضوع تک مولفهای نبوده و حوزههای فردی و اجتماعی در آن خیلی نقش دارند و در نهایت فرد است که تصمیم میگیرد که فرزندی داشته باشد یا نه و یا چند فرزند داشته باشد؛ در این زمینه اقدامات وزارت بهداشت میتواند تاثیرگذار باشد ولی کافی نیست.
وی با تاکید بر اهمیت مقوله جمعیت در جوامع مختلف از وظایف دستگاههای متعدد در اجرای این قانون گفته و تاکید کرد: برای رسیدن به نتایج مطلوب در حوزه جوانی جمعیت نیازمند همراهی همه دستگاههای مرتبط در این حوزه هستیم.
