تقلاهای نافرجام یک مادر برای زنده ماندن
- شناسه خبر: 90720
- تاریخ و زمان ارسال: 11 شهریور 1405 ساعت 02:45
- بازدید :

گفتوگو ـ آرزو سلخوری
پرونده قتل عصمت جباری و دختر هشتسالهاش ستاره، فقط یک پرونده جنایی نیست؛ روایتی است از فروپاشی یک زندگی خانوادگی که پس از سالها زندگی مشترک، در سحرگاه اول مرداد با مرگ یک مادر و دختر خردسالش به پایان رسید.
آنچه این پرونده را از موارد خشونت خانگی متمایز میکند، فقط قتل یک زن به دست همسرش نیست؛ مشارکت پسر خانواده در قتل مادر، بخش تکاندهنده این ماجراست. پسری که بنا بر اطلاعات مطرحشده در پرونده، از مدتی قبل از قصد پدر خود برای کشتن مادرش آگاه بوده و در نهایت در اجرای این جنایت با او همراه شده است.
عصمت، زنی که بنا بر روایت اطرافیان و اطلاعات مطرحشده در پرونده، سالها برای حفظ زندگی مشترک و خانوادهاش تلاش کرده بود، در حالی جان باخت که برای نجات خود مقاومت کرد. دختر هشتسالهاش نیز پس از آنکه صحنه قتل مادر را دید، قربانی دوم این حادثه شد.
در این گفتوگو تلاش کردهایم فارغ از قضاوتهای شتابزده و روایتهای غیرمستند، ابعاد مختلف این پرونده را از زبان آیدا صمدیان، وکیل پرونده قتل عصمت جباری و دخترش ستاره بررسی کنیم؛ از اختلافات خانوادگی و آنچه در شب حادثه رخ داده تا نقش پدر و پسر، تلاش برای صحنهسازی و ابهامهایی که همچنان در پرونده وجود دارد.
«عصمت» چگونه قربانی یک اختلاف خانوادگی شد؟
o خانم صمدیان، ابتدا درباره کلیت پرونده عصمت جباری و دختر هشتسالهاش، ستاره توضیح میدهید؟ چه اتفاقی افتاد؟
دلیل بروز این اتفاق، اختلافات خانوادگی میان عصمت جباری و همسرش بود که در نهایت به قتل عصمت و دخترش ستاره منجر شد. البته این پرونده تفاوتهای اساسی با موارد زنکشی و خشونت خانگی دارد که تاکنون در قزوین یا در سطح کشور شاهد بودهایم و آن، همکاری پسر خانواده با پدرش در قتل مادر است.
از یک ازدواج عاشقانه تا اختلافاتی که به قتل رسید
o به نظر شما چه چیزی باعث شد این ازدواج از عشق به چنین خشونتی برسد؟
حدود سال 1382 عصمت و همسرش در محل کار با یکدیگر آشنا شدند. عصمت و تمایلی به ازدواج نداشت اما برخلاف نظر سایرین، عشقی به ظاهر جاودانه به ازدواج منجر شد؛ اما متاسفانه بعد از حدود ۲۰ سال زندگی مشترک، این رابطه در نهایت به قتل رسید.
برداشت من از چیزهایی که شنیدم و دیدم این است که به مرور زمان عشق در این رابطه به عشقی یکطرفه از سوی عصمت تبدیل شده بود؛ وقتی عصمت و همسرش ازدواج کردند، همسرش تقریبا از صفر شروع کرده بود. آنها با همکاری یکدیگر به شرایط اقتصادی بهتری رسیدند. عصمت در زندگی مشترک بسیار همراه همسرش بوده و در فعالیتهای کاری او نیز همکاری زیادی داشته است.
او از آن زنهایی بود که بسیار اهل خانه، زندگی و خانواده بود. در واقع خانهدار بود و بخش زیادی از زندگیاش را صرف خانواده و همسرش کرده بود.
شش ماه اختلاف؛ یک هفته آگاهی از نقشه قتل
o اختلافات میان عصمت و همسرش از چه زمانی شدت گرفت و آیا قتل از قبل قابل پیشبینی بود؟
حدود شش ماه پیش از وقوع قتل، اختلافات میان عصمت جباری و همسرش شدت گرفته بود. دلیل اصلی این اختلافات، روابط خارج از عرفی بود که همسر عصمت برقرار کرده بود.
عصمت تلاش زیادی میکرد تا جلوی ادامه این روابط را بگیرد؛ به خاطر دو فرزندش، زندگی و همسری که عاشقانه دوستش داشت. اما متاسفانه نتوانست مانع ادامه این روابط شود.
نکته بسیار مهم این است که ظاهرا حدود یک هفته پیش از قتل، پدر و پسر درباره کشتن مادر صحبت کرده بودند. بنابراین پسر از قبل میدانسته که پدرش قصد دارد مادر را به قتل برساند.
سحرگاه اول مرداد؛ وقتی مادر برای نماز صبح بیدار شد
o درباره نحوه وقوع قتل بیشتر توضیح میدهید؟
در نهایت این اختلافات حدود ساعت سهونیم بامداد اول مردادماه به قتل وحشتناک عصمت جباری و دختر هشتسالهاش، ستاره، منجر شد.
عصمت آن شب خواب بوده و برای وضو گرفتن و خواندن نماز صبح بیدار میشود. در همین زمان پدر و پسر با یکدیگر همکاری میکنند. آنها دستمالی را به مواد شوینده آغشته کرده و روی دهان عصمت قرار میدهند، پسر دست و پای او را میگیرد.
عصمت مقاومت زیادی میکند و تلاش میکند خودش را نجات دهد، اما زور دو مرد بر یک زن غلبه میکند و در نهایت دچار خفگی میشود.
o مقاومت عصمت در برابر قاتلان چقدر بوده است؟
مقاومت عصمت زیاد بوده است. یکی از شواهدی که پلیس نیز به آن توجه کرده، آثار درگیری روی بدن و دستهای قاتل بوده است. عصمت تلاش کرده مقاومت کند، دست همسرش را گاز گرفته، چنگ انداخته و او را زخمی کرده است.
پسر خانواده نیز هیکل درشتی داشته است. در مقابل، طبق اظهارات قاتل، قتل ستاره بسیار راحتتر انجام شده و او توانسته دستمال را روی دهان دختر قرار دهد و او را به قتل برساند.
ستاره؛ شاهدی که نباید زنده میماند
o آیا قتل ستاره نیز از قبل برنامهریزی شده بود؟
ظاهراً خیر. به نظر میرسد قتل ستاره در همان لحظه اتفاق افتاده است. پدر پس از اینکه دختر صحنه قتل مادرش را دید، تصمیم گرفت او را نیز بکشد؛ احتمالا به این دلیل که میترسید دختر بعدا ماجرا را بازگو کند. بنابراین ستاره نیز با همان شیوه و با استفاده از دستمال آغشته به مواد شوینده به قتل میرسد.
پسری که علیه مادرش کنار پدر ایستاد
o یکی از شوکهای این پرونده، مشارکت پسر در قتل مادر است. چه چیزی باعث شده پسر با پدرش همکاری کند؟
متاسفانه بعد از وقوع این اتفاق، قضاوتهای نادانسته و بیجا بسیار زیاد شد. بعضیها تصور میکردند حتما مشکلی از سوی عصمت وجود داشته که باعث شده پسرش حاضر شود با پدرش در قتل او همکاری کند.
اما تا این مرحله از پرونده که هنوز در مرحله تحقیقات مقدماتی است، نه همسر عصمت و نه پسرش حتی کوچکترین اشارهای به اینکه مادر مشکل اخلاقی داشته، نکردهاند. هیچ اتهام یا مشکل اخلاقی متوجه عصمت جباری نیست.
عصمت زنی بسیار پاکدامن، مطیع، سازگار و اهل زندگی بوده و برای حفظ کانون خانوادهاش تلاش زیادی کرده است. اما متاسفانه به جای اینکه بتواند این زندگی را حفظ کند، خودش از این زنجیره حذف شده و دختر بیگناهش نیز به قتل رسیده است.
درباره علت همراهی پسر خانواده با پدر نیز در پرونده اطلاعات دقیقی درباره اینکه به او وعدهای داده شده یا چه چیزی باعث ترغیب او شده، وجود ندارد. اما چیزی که مطرح شده، علاقه بسیار زیاد پسر به پدرش است؛ بهگونهای که ظاهرا پدر برای او جایگاه بسیار ویژهای داشته است.
وقتی یک قتل، شبیه سرقت جلوه داده شد
o آیا قاتل ابتدا تلاش کرده بود ماجرا را سرقت جلوه دهد؟
بله. قاتل تلاش کرده بود این اتفاق را سرقت جلوه دهد. به پلیس گفته بود دزد وارد خانه شده و آنها تلاش کردهاند مقاومت کنند، اما در جریان این سرقت عصمت و دخترش به قتل رسیدهاند. حتی تلاش کرده بود خودش را مضروب نشان دهد؛ ادعا کرده بود پایش شکسته و دستش آسیب دیده و با سارقان درگیر شده است.
اما زمانی که او را به بیمارستان بردند و عکسبرداری و بررسیهای پزشکی انجام شد، مشخص شد هیچ مشکلی ندارد و کاملا سالم است.
او حتی سعی کرده بود دستهایش را از دید پلیس پنهان کند، اما پلیس متوجه آثار دندانگرفتگی، زخم و ضربوجرح روی دستهایش شد و به تدریج ابعاد واقعی حادثه برای پلیس روشن شد.
شبی بدون دعوا؛ قتلی که در یک لحظه اتفاق نیفتاد
o قاتل گفته عصمت فردی پرخاشگر و عصبی بوده است. آیا این موضوع میتواند توضیحی برای وقوع قتل باشد؟
بله آنها تاکید دارند که عصمت فردی پرخاشگر و عصبی بوده و همین مساله را بهعنوان دلیلی برای قتل مطرح میکنند. اما من در ابتدای ورود به پرونده تصور میکردم باید دلیل بسیار قانعکنندهای وجود داشته باشد که یک مرد، آن هم با مشارکت پسرش، همسر خود را به قتل برساند.
از طرف دیگر، اگر یک زن سالها با همسرش زندگی کرده، به او عشق و علاقه داشته، وابستگی عاطفی داشته و دو فرزند از او دارد، طبیعی است که وقتی زن دیگری وارد زندگی همسرش میشود و این کانون را تهدید میکند، ممکن است دچار عصبانیت و پرخاشگری شود. اما در قانون اصلا چنین چیزی وجود ندارد که چون فردی عصبانی یا پرخاشگر است، دیگری حق داشته باشد او را به قتل برساند.
ضمن اینکه نکته بسیار مهم در این پرونده این است که شب حادثه اصلا میان عصمت و همسرش دعوا یا درگیری وجود نداشته است. آنها در کمال آرامش از مهمانی به خانه برگشته بودند و حدود ساعت سه بامداد این اتفاق رخ داده است. بنابراین نمیتوان گفت یک مشاجره ناگهانی باعث شده فرد در یک لحظه کنترل خود را از دست بدهد.
«عصمت»؛ زنی که برای حفظ خانوادهاش جنگید
o با توجه به آنچه از زندگی عصمت شنیدهاید، او چه تصویری از یک همسر و مادر داشت؟
چیزی که درباره عصمت گفته میشود، عشق عمیق و بیحدوحصر او به خانواده، همسر و فرزندانش است. او عاشق همسرش بود و به شدت پسرش را دوست داشت.
او برای حفظ زندگی مشترک و کانون خانوادهاش تلاش زیادی کرد؛ اما متاسفانه در نهایت خودش قربانی همان زندگی شد و دختر هشتسالهاش نیز جان خود را از دست داد.
***
پرونده عصمت جباری و ستاره، روایتی از یک اختلاف خانوادگی ساده نیست؛ روایت فروپاشی رابطهای است که سالها پیش با عشق آغاز شده بود و در نهایت به مرگ مادر و دختر انجامید.
در این میان، حضور پسر خانواده در قتل مادر، یکی از تکاندهندهترین ابعاد پرونده است؛ روایتی که نشان میدهد خشونت خانوادگی چگونه میتواند از یک اختلاف و تنش طولانی، به نقطهای برسد که نزدیکترین افراد یک خانواده در برابر یکدیگر قرار بگیرند.
پرونده همچنان در مرحله تحقیقات مقدماتی است و بسیاری از جزئیات آن باید در مسیر رسیدگی قضایی روشن شود. اما آنچه تاکنون از این پرونده روایت شده، یک پرسش سنگین را باقی میگذارد: چگونه ممکن است خانهای که روزی با عشق و برای ساختن یک خانواده شکل گرفته، به صحنه قتل مادر و دختر هشتساله تبدیل شود؟
این پرونده هنوز تمام نشده است؛ اما روایت عصمت و ستاره، پیش از آنکه در پیچوخم روند قضایی فراموش شود، نیازمند دیده شدن و بررسی دقیق است.








