بازار خودرو در «تعلیق اسفند»
- شناسه خبر: 78703
- تاریخ و زمان ارسال: 10 اسفند 1404 ساعت 07:30
- بازدید :
اسفند ماه، همیشه تعیینکننده
در سالهای گذشته، اسفند به طور سنتی یکی از طلاییترین ماههای بازار خودرو محسوب میشد. پرداخت پاداش پایان سال، تسویهحساب شرکتها، افزایش سفرهای نوروزی و تمایل خانوارها برای نوسازی خودرو پیش از سال جدید، همگی باعث میشد تقاضا در این ماه رشد قابل توجهی داشته باشد. حتی در سالهایی که بازار با رکود نسبی روبهرو بود، اسفند تا حدی این رکود را جبران میکرد.
اما امسال نشانهای از آن رونق همیشگی دیده نمیشود. نمایشگاهداران از کاهش مراجعات حضوری و افت جدی معاملات خبر میدهند. بازار بیشتر شبیه فضایی بلاتکلیف است که در آن نه فروشنده برای افزایش قیمتها جسارت دارد و نه خریدار برای ورود قطعی به معامله اطمینان پیدا میکند.
این جو سنگین انتظار همزمان با سفر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، به ژنو برای شرکت در دور جدید مذاکرات شکل گرفته است. وی پیش از سفر در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که هیات ایرانی با «عزم راسخ برای دستیابی به یک توافق عادلانه و منصفانه در کوتاهترین زمان ممکن» راهی سوئیس شده است .
نوسان قیمتها؛ بازار در وضعیت دوگانه
بررسیهای میدانی «ولایت» از قیمت برخی خودروهای پر تقاضا نشان میدهد بازار خودرو در هفته جاری رفتاری متناقض داشته است. این نوسانات نشان میدهد بازار نه در مسیر جهش قرار دارد و نه در مسیر ریزش سنگین؛ بلکه در حال سنجش مداوم اخبار سیاسی است.
در حال حاضر خودروهای شاهین پلاس اتوماتیک، تارا اتوماتیک LX و دنا توربو آپشنال با کاهش ۵۰ میلیون تومانی نسبت به اواسط هفته، بیشترین افت قیمت را تجربه کردهاند. از آنسو در بین خودروهای داخلی تنها اطلس دندهای با افزایش ۴۰ میلیون تومانی روبهرو شده است.
در این میان، عقربههای بازار به تحولات سیاسی حساستر از همیشه شده است. مسعود کثیریفر، اقتصاددان در گفتوگو با خبرنگار ولایت با اشاره به راهکارهای موقتی دولت برای کاهش التهابات اقتصادی میگوید: رفع محدودیتها بر روی پلتفرمهای معدود یا مجوز واردات خودرو اقداماتی هستند که دولت میتواند به سرعت و با کمترین هزینه برای ایجاد حس پیشرفت انجام دهد.
این تحلیل نشان میدهد که بازارهای داخلی از جمله خودرو، به شدت به این «حس پیشرفت» وابسته هستند و هر گونه گشایش سیاسی میتواند مستقیما بر معادلات قیمتی اثر بگذارد.
چرا مشتریان دست نگه داشتند؟
عامل اصلی رکود اسفند امسال را باید در «انتظار کاهش قیمت» جستوجو کرد. بخش قابل توجهی از خریداران بر این باورند که در صورت پیشرفت مذاکرات و کاهش تنشهای سیاسی، نرخ ارز با ثبات یا حتی کاهش مواجه خواهد شد. از آنجا که قیمت خودرو در کشور رابطه مستقیمی با نرخ ارز دارد، این انتظار سبب شده تقاضا به تعویق بیفتد.
علی واعظ، کارشناس امور بینالمللی در گفتوگو با خبرنگار ولایت به تشریح فضای حاکم بر مذاکرات پرداخته و میگوید: این نشانه خوبی است که آمریکاییها بلافاصله پس از ارائه آخرین پیشنهاد ایران در روز پنجشنبه، از اتاق مذاکره خارج نشدند. شاید در پایان این روز به نتیجه نهایی نرسیم، اما همین که تیم آمریکایی برمیگردد، نشان میدهد که زمینههای مشترک کافی بین دو طرف وجود دارد. این ارزیابی، امید به نتیجهبخش بودن گفتوگوها را زنده نگه داشته و خریداران نیز در انتظار فاز عملی آن هستند.
کاهش جذابیت سرمایهای خودرو
سجاد سلیمانی، کارشناس صنعت خودرو در گفتوگو با خبرنگار ولایت با بیان اینکه یکی دیگر از دلایل رکود معاملات کاهش فاصله قیمت کارخانه و بازار در برخی مدلهاست، تصریح میکند: در سالهایی که این فاصله به چند صد میلیون تومان میرسید، خودرو به کالایی سرمایهای تبدیل شده بود و تقاضای سفتهبازانه بخش مهمی از معاملات را شکل میداد.
وی اضافه میکند: اما اکنون با تعدیل نسبی قیمتها و افزایش عرضه در برخی طرحهای فروش، سودهای سریع و تضمینشده گذشته کاهش یافته است. در چنین شرایطی، سرمایهگذاران کوتاهمدت ترجیح میدهند سرمایه خود را در وضعیت نقد نگه دارند تا پس از مشخص شدن نتیجه مذاکرات، تصمیمگیری کنند.
فروشندگان محتاط شدند
احتیاط تنها به خریداران محدود نمیشود. بررسیهای میدانی «ولایت» نشان میدهد بسیاری از نمایشگاهداران نیز از افزایش موجودی خودداری میکنند. آنها نگران هستند که در صورت اعلام خبر مثبت از مذاکرات، با موج کاهش قیمت روبهرو شوند و متحمل زیان شوند. از سوی دیگر، اگر شرایط بینالمللی به بهبود نرسد، احتمال جهش نرخ ارز و افزایش قیمت خودرو وجود دارد؛ موضوعی که باعث میشود برخی فروشندگان از عرضه گسترده خودرو خودداری کنند. این رفتار دوگانه موجب شده حجم معاملات به شکل محسوسی کاهش یابد، حتی اگر قیمتها تغییرات چشمگیری نداشته باشند.
اظهارات مقامات ارشد نیز بر این جو دامن زده است؛ علی شمخانی، مشاور عالی رهبر معظم انقلاب، در شبکه اجتماعی ایکس با اشاره به جریان مذاکرات نوشت: «اگر مسئله اصلی مذاکرات، ساخت سلاح هستهای توسط ایران است، این موضوع مطابق با فتوا و دکترین دفاعی کشور است و توافق فوری در دسترس خواهد بود.» این اظهارات ضمن تاکید بر خط قرمزهای کشور، راه را برای یک توافق سریع در صورت اراده طرف مقابل باز میگذارد و همین نکته، بازار را در انتظار یک «خبر فوری» نگاه داشته است.
سناریوهای پیش رو
مرتضی محمدمیری، کارشناس بازار خودرو در گفتوگو با خبرنگار ولایت با بیان اینکه بازار خودرو در هفتههای پایانی سال با سه سناریوی محتمل روبهروست، عنوان میکند: سناریوی نخست پیشرفت مذاکرات و کاهش تنشهاست که در این حالت انتظارات تورمی کاهش مییابد و بازار ارز به ثبات میرسد.
وی ادامه میدهد: نتیجه آن میتواند افت تدریجی قیمت خودرو و تخلیه بخشی از حباب قیمتی باشد. در این سناریو، احتمالا اسفند با رکود نسبی به پایان میرسد و رونق به سال آینده موکول میشود.
این کارشناس سناریوی دوم را تداوم ابهام سیاسی میداند و تصریح میکند: اگر مذاکرات بدون نتیجه مشخص ادامه یابد، بازار در همین وضعیت نوسانی و کممعامله باقی خواهد ماند. قیمتها ممکن است در دامنه محدود بالا و پایین شوند، اما جهش یا سقوط جدی رخ ندهد.
محمدمیری درباره سناریوی سوم که تشدید تحریمها و بنبست در مذاکرات است، میگوید: در این صورت، احتمال بازگشت تقاضای هیجانی وجود دارد و خودرو بار دیگر میتواند به عنوان ابزار حفظ ارزش دارایی مطرح شود.
عباس صابر، یکی از فروشندگان خودرو در قزوین نیز در گفتوگو با خبرنگار ولایت با اشاره به وضعیت کنونی بازار بیان میکند: از آنجا که تعداد خودروهای تازهوارد هنوز محدود است، تنها تعداد کمی از مردم میتوانند آنها را بخرند. در نتیجه، قیمت خودروهای وارداتی در بازار آزاد به شدت افزایش یافته است. این افزایش قیمت در صورت عدم ثبات سیاسی به سایر مدلها نیز سرایت خواهد کرد.
بازار خودرو منتظر نتیجه مذاکرات ژنو
اسفند ماه سال جاری را میتوان یکی از متفاوتترین مقاطع بازار خودرو در سالهای اخیر دانست. ماهی که همواره نماد رونق شب عید بود، اکنون به دورهای از تعلیق و انتظار تبدیل شده است. کاهش قیمت در اغلب مدلها، افت حجم معاملات و رفتار محتاطانه فعالان بازار، همگی گواه آن است که تصمیمگیری اقتصادی به شدت تحت تاثیر تحولات سیاسی قرار گرفته است. تا زمانی که سرنوشت گفتوگوها روشن نشود، به نظر میرسد اسفند امسال با رکودی کمسابقه به پایان برسد و خریداران همچنان در انتظار کاهش بیشتر قیمتها بمانند.
