همه ما سرطان گرفته‌ایم!


شهدا! امانت خود را بگیرید و نگذارید بیشتر از این درد بکشد
حسن شکیب‌زاده معمولا جنگ‌ها که تمام می‌شود، خاطرات و سرگذشت سربازان و بازماندگان آنان، جمع‌آوری و در تاریخ ثبت و ضبط می‌شوند تا به واسطه‌ی آن معلوم شود که بها و هزینه‌ی تمام شده‌ی جنگ چه بوده است. هزینه و قیمت تمام‌شده‌ای که فقط به برآورد هزینه‌های ادوات و امکانات استفاده شده در جنگ ختم نمی‌شود، بلکه مهم‌تر از آن آثار روحی و روانی بجامانده در میان سربازان از جنگ برگشته، والدین، همسران و فرزندان آنان است و تفاوتی ندارد که سرباز جنگ شهید شده باشد، مجروح باشد و یا پس از گذشت سالیان دراز همچنان درگیر اما و اگرهای جنگ و بعضا بیماری‌های لاعلاجش باشد. و اما این مهم تاکنون به درستی در رابطه با جنگ تحمیلی عراق علیه ایران انجام نشده است و بر نسل‌های جنگ و پس از آن روشن نیست که این جنگ هشت ساله‌ چقدر خرج بر گرده‌ی سرزمین ما و آدم‌های آن گذاشته است. مقاومت، شجاعت و پایداری مردان در طول جنگ‌ها، مستلزم مقاومت و ایستادگی زنان، به ویژه مادران و همسران رزمندگان در پشت خطوط دفاعی است درواقع بخش عمده‌ی پیروزی در جنگ‌ها به واسطه‌ی حضور و مقاومت زنان جنگ می‌باشد. لذا کدام جنگ را در جهان سراغ داریم که هشت سال به طول انجامد و همچنان سربازانش عاشق دفاع و حضور در جبهه‌هایش باشند؟ از خوانش سرگذشت بازماندگان و مرتبطین با جنگ در کتاب «اگر مرد بودم» و کتاب‌هایی از این دست، می‌توان بدون برآورد دقیق هزینه‌های کلی، حداقل فهمید که بهای تمام شده‌ی بخشی از تبعات جنگ چقدر می‌تواند باشد. کتابی که به شرح زندگی عاشقانه‌ی طاهره صادق‌بیگی پرداخته است و به خوبی توانسته، نه تنها سرگذشت عاشقانه! این اثر بجا مانده از جنگ را، که فرازهایی از سرگذشت همسر جانبازش، ولی‌ا... محمدبیگی را نیز به تصویر بکشد. از آنجایی که زن، مظهر زندگی و جنگ ضد زندگی است؛ تقابل اساسی این دو می‌تواند چهره‌ی جنگ را عریان‌تر به جامعه بنمایاند و هنگامی که دختری مقاوم و صبور و با دنیایی از آمال و آرزوها تصمیم می‌گیرد تا با یادگار جنگی که هیچ روزنه‌ی روشنی برای آینده‌ی حداقل دنیایی‌اش ندارد، ازدواج کند. و می‌گوید: «خدایا مرا در این آزمون رد نکن»، در حقیقت به تحقیر جنگ پرداخته است و این تحقیر خود نشانه‌ی پیروزی ملتی بر همه‌ی تصورات نانوشته‌ی امروز و آینده‌ی تحلیلگران جنگ است. در کتابی که تلاش در به تصویر کشیدن سرگذشت همسر یک جانباز ویلچری ـ که روزهای سخت و دشواری را پشت سر گذاشته است تا هم خودش را از ادامه‌ی حیاتش راضی نگهدارد و هم همسر مقاومش را، ـ نه یک نفر که سیل مردمانی از جنس خانواده‌ی جنگ، نفس می‌کشند و از همین روی می‌تواند برای هر خواننده‌ای، چه امروز و چه فرداهای پیش روی، درس‌آموز باشد. ندا حبیبی، نویسنده‌ی کتاب «اگر مرد بودم»، که هدف از نگارش این اثر را تلاش برای روایت گوشه‌ای از عاشقانه‌های این زوج و دشواری‌های زندگی با جانباز ضایعه نخاعی می‌داند، چقدر صبوری کرده است تا خود را برای خلق اثر ماندگارش، شبیه آدم اول داستانش کرده تا بتواند همه‌ی داشته‌های درونی او را بیرون کشیده و در معرض خوانش و تحلیل و قضاوت آدم‌های دور و برش قرار دهد. در این کتاب، همسر جانباز شهید، ولی‌اله محمدبیگی در اوج جوانی و احساس ناب عاشقانه‌ی عارفانه‌اش، خود را پایبند جوانی می‌کند که غیرت و مقاومت او را در برابر مصائب پیش روی هیچ می‌داند و می‌گوید: «درست است که وضعیت جسمانی‌اش هر روز سخت‌تر و وخیم‌تر از قبل می‌شود، اما غیرتش تمامی ندارد». غیرتی که بخشی از بهای جنگ تحمیلی ما بود و به وفور در دل و جان رزمندگانش می‌شود دید و شنید. او باوجود همه‌ی امیدها و آرزوهایی که برای فرداهای روشن خود دارد، زن رنج کشیده از جنگ است و اگر چه بیان سرگذشتش هیچ دستاوردی برایش نخواهد داشت، اما بیان سرگذشت جنگ و تبعات آن بخشی از تاریخ و بهانه‌ای برای برآورد هزینه‌هایی است که جنگ‌ها بر دوش مردمانش می‌گذارد. اگر چه درست است که هر جنگی آغاز و پایانی دارد اما مطالعات پیرامون آن می‌تواند و بایستی قرن‌ها ادامه پیدا ‌کند تا با برآورد هزینه‌هایش، از تلفات و هزینه‌های بی‌هدف آن، برای آیندگان جلوگیری شود. ندا حبیبی در سطور پایانی کتاب است که فرازی از سخنان راوی را به یاد می‌آورد. آن هم آنجایی که همسر جانباز یادش می‌آید که حرفی را با عزیزش در میان نگذاشته است و می‌گوید: «نازنین من، اینک تو در خاک خفته‌ای و من در آستانه‌ی پنجاه سالگی بی‌تو و با خاطراتت زنده‌ام. راستی، یک حرف را هرگز به تو نگفته‌ام. می‌دانی فقط یک بار در عمرم آرزو کردم مرد باشم. آن هم وقتی که تلاش‌هایم برای رفتن به جبهه بی‌ثمر ماند و تو به جبهه رفتی. دوست داشتم در کنار تو باشم. دوست داشتم به جای تو باشم. اصلا می‌دانی، اگر مرد بودم، می‌شدم تو!». در حالی که هم او و هم نگارنده و شاید خیلی از آدم‌های پس از جنگ هم، به خوبی می‌دانند که مردان اصلی جنگ‌ها، زنان مظلوم و شجاع سربازان و جاماندگان قافله‌ی رفتگانشان هستند. در فرازهایی از کتاب که همسر این جانباز فداکار و فداکار‌تر از او، پس از ناامیدی از درمان و ماندن همسرش می‌گوید: «حال و روزمان رو به راه نیست. انگار نه فقط ولی‌ا...، بلکه همه‌ی ما سرطان گرفته‌ایم.» و در ادامه به گلزار شهدا و نزد یاران همسرش می‌رود و از آنها می‌خواهد که: «شهدا امانت خود را بگیرید و نگذارید بیشتر از این درد بکشد»، به خوبی می‌توان اوج ایثار و معرفت یک زن را که تمام نشدنی است، دریافت و او که سرانجام وقتی به او می‌گویند "ولی‌ا... تمام کرد". نجوا می‌کند: «....تمام کرد و تمام شد و من نیز تمام شدم.» در حالی که او تمام شدنی نیست و باید آغازی برای تمامِ تمام‌های جنگ باشد. کتاب «اگر مرد بودم» که توسط انتشارات سوره مهر و در سال 1399 منتشر شده است؛ در حالی در نقطه‌ی اوجش به پایان می‌رسد که باعث می‌شود مخاطب برای شناخت بیشتر از شهید به سراغ آثاری باشد که ایکاش باشد ...!

سه شنبه 25 شهريور 1399
03:46:42
 
 
Copyright © 2020 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT