فوتبال دولتی ایران اسیر سنت و مدرنیته!


صادق افشار
فوتبال ایران فوتبالی دولتی است، اما حقیقتش مدل فوتبالی که در ایران داریم را در هیچ جای دیگری از دنیا مشاهده نمی‌کنیم! یعنی مشخص نیست که این فوتبال دولتی دقیقا از روی چه الگویی ساخته شده؛ اگر الگویی دارد باید معرفی شود. پیش‌تر وزیر ورزش ناچار شد تاکید و تایید کند که در ورزش فساد هست اما آنقدری که می‌گویند نیست! اینکه بگوییم کمتر از حدی است که بیان شده و بیاییم برایش رقم بتراشیم که حداکثر اینقدر میزان میلیارد تومان بیشتر فساد نداریم، یعنی اینکه تا این حد فساد ایراد ندارد. در فوتبال امروز ایران هم بدون تعارف ما دعوای سنت و مدرنیته داریم. سنت خواهان حفظ همین وضع بلبشویی است که داریم و مدرنیته خواهان پیشرفت فوتبال است. در کشورهایی مثل ایران بخش‌های سنتی‌تر جامعه به فوتبال نگاه خوش ندارند. دولت باید تعریف کند که من تا 10 سال آینده به این باشگاه سالی 10 میلیارد تومان هدیه می‌دهم به این شرط که 40 درصدش صرف زیرساخت شود، 20 درصد صرف تیم‌های پایه و مابقی خرج باشگاه بزرگسالان شود! این‌طوری باشگاه در یک دوران 10 ساله هم زیرساخت‌ها را تقویت کرده، هم تیم‌های پایه را ساخته و هم به سمت خودکفایی پیش رفته است. فوتبال حرفه‌ای مشتری‌مدار است. ورزشگاه خوب، غذای خوب، دسترسی خوب، امکانات خوب، بازی خوب، خدمه خوب، کادر خوب و در نتیجه پول بلیت خوب. پول اسپانسر خوب. حق پخش خوب. فوتبال ساده است. دولت اگر فوتبال خوب می‌خواهد باید شاخص‌های ‌ای‌اف‌سی و فیفا را رعایت کند. با قاطعیت هم باید دست آدم‌های مخالف‌خوان را از فوتبال قطع کند. در درازمدت این فوتبال است که از حذف هر عنصر اضافه و سنگین‌کننده‌ای سود می‌برد. در اقتصاد جهانی فوتبال راه‌های درآمدزایی بسیار ساده و مشخص است. درآمدزایی از طریق فروش البسه، محصولات و فرآورده‌های تولیدی باشگاه یک راه است. حق پخش تلویزیونی بخش دوم است. شاید بد نباشد که این را بیان کنم که حق پخش دیگر مثل سابق اولین منبع درآمد باشگاه نیست. اسپانسرشیپ آنقدر پیشرفت کرده که در بسیاری از باشگاه‌ها سهم اول درآمدزایی را دارد. فروش بلیت هم هست. حالا اقتصاد فوتبال ایران را بررسی کنیم؟ کدام تیم ایرانی در چنین چارچوب درآمدزایی قرار می‌گیرد؟ هیچ کدامشان. بدون تعارف اقتصاد فوتبال ایران شیر بی‌یال و دم است! نه منابع درآمدی مشخصی دارد، نه مخارجش مشخص و بیان شده است، نه شکلش دولتی است نه رسمش خصوصی است، نه ساختارش مشخص است و نه آدم‌هایش شفاف انتخاب می‌شوند و نه ساختار شفافی دارد. از نظر حقوقی شما نمی‌توانید درک کنید با چه ساختاری طرفید؟ بالاخره این باشگاه دولتی است یا خصوصی؟ در بسیاری از کشورها ساختار اقتصادی‌شان دولتی است اما شفاف عمل می‌کنند. تعریف دارند. اینجا هیچ چیزی سر تعریفش نیست. کمک‌هایی از دولت می‌رسد که اصلا مشخص نیست روی چه حسابی توزیع می‌شوند؟ خب ما این نگاه را در فوتبال ایران نمی‌بینیم. ما یکجا فوتبال صنعتی را داریم که از بودجه دولتی ارتزاق می‌کند. یکجا استقلال و پرسپولیس را داریم که اصلا در تملک وزارت ورزش هستند یعنی اصلا دولت اجازه ندارد به اینها پول بدهد. حالا این حرف‌ها را زدیم. تکلیف مدیران را هم مشخص کنیم. اصلا مشخص نیست که یک مدیر را چگونه انتخاب می‌کنند؟ سیستم ارزیابی عملکردش چیست؟ یک مدیر می‌آید و چک می‌دهد و مدیر بعدی باید پاس کند. یعنی اصلا بدهی را برای نفر بعدی جا می‌گذارند. این ماحصل نظام جامع باشگاهداری ماست. بی‌نظامیم و بدون تعریف و بدون کارکرد و بدون تفاوت گذاشتن بین مدیران موفق با مدیران ناموفق. در مورد بحث‌هایی که مطرح شد، باید این نکته تکمیلی را عرض کنم که ضوابط اقتصاد دولتی در فوتبال ما رعایت نمی‌شود. با این وضع اقتصادی باشگاه و این وضعی که می‌بینیم و این اخباری که هر روز از محرومیت بازیکنان و باشگاه‌های ما منتشر می‌شود، چه جای دفاعی برای این فوتبال باقی می‌ماند؟ در تمام دنیا اثبات شده که خصوصی‌سازی تجربه موفقی است. ما هم در قانون اساسی اصل 44 را داریم که روی همین محور می‌چرخد. باید بررسی شود چرا این بحث در ایران به جایی نمی‌رسد؟

چهارشنبه 17 ارديبهشت 1399
03:51:07
 
 
Copyright © 2020 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT