جایی که خنده نیز تبعیض قائل شود


نویسنده و مترجم : ا.امیردیوانی
در هر بامداد «جیتندراسانگاوی» و هم باشگاهی‌هایش که اعضای یک باشگاه خنده محلی در بوستانی واقع در مولاند شهر بمبئی هستند، گرد هم می‌آیند تا بعد از اجرای برنامه خنده، مدتی نفس عمیق بکشند. خنده‌های اعضای باشگاه یاد شده سه گونه است که عبارتند از: خنده معمولی، قاه قاه و ریز خندیدن. آنچه در طول هشت ماه برپایی انجمن خنده، آقای سانگاوی و یارانش فراگرفته‌اند آن است که ایشان از طریق داشتن محرک و انگیزه اجتماعی، بهتر و بیشتر می‌‌توانند بخندند تا با شنیدن لطیفه و یا یک حرف خنده‌دار. غالب رفتارشناسان، خنده را یکی از نیکوترین راهکارها جهت تقویب گروه‌های اجتماعی می‌دانند. آقای سانگاوی پیرامون انگیزه خویش برای تاسیس باشگاه خنده می‌گوید: «مدتی بود صبح‌ها تک و تنها به بوستان شهری (پارک) می‌رفتم و بی‌آنکه به دور و برم نظر افکنم، نیم ساعت با صدای بلند، ریز می‌خندیدم. سرانجام دریافتم شماری از مردم پشت سرم می‌ایستند و با من می‌خندند. همین جا بنیاد ایجاد باشگاه خنده و نیم ساعت خندیدن در بوستان شهر مستحکم گردید. پیامد این کار کاملا رضایتبخش بود؛ چرا که عده زیادی از طرفداران خنده، به عضویت باشگاه درآمده و در نشست‌های خنده ما شرکت جستند. دیری نپایید که شمار اعضای باشگاه ما به 200 نفر رسید. شعار همه آنان این است: «خنده بر هر دردی دواست.» بنا به گفته‌ی ماهادوآیت، استاد رشته انسان‌شناسی در دانشگاه دورهام انگلستان: «خنده هنگامی به انسان دست می‌دهد که کلا راحت، آسوده و فارغ‌ البال بوده و با یاران یکدل و صمیمی خویش در حال تفریح و گفت و شنود است. هرچقدر خنده آنها بیشتر شود، به همان نسبت پیوندهای دوست‌خواهی و همبستگی‌شان قوی‌تر می‌گردد. ولی آنچه موضوع را پیچیده‌تر می‌سازد آن است که افراد در لحظاتی هم که عصبی، مایوس و آزرده هستند، می‌خندند، برخی از اقسام خنده‌ها درمواقع بیم، هراس و درماندگی به آدم دست می‌دهند. کارشناسانی همچون ماهادوایت که کتاب «خنده و چیزهای خنده‌دار» وی را دانشگاه کورنل منتشر ساخته، مطالب جالبی در مورد محسنات پیوسته خندیدن و خنده رو بودن، مطرح ساخته است. «ماهادوایت» در اثر خود شرح می‌دهد که خنده‌های مسری ممکن است ماه‌ها به طول انجامد، به طوری که فرد نتواند جلوی خنده‌اش را بگیرد، به قول نویسنده کتاب مزبور، از مشهورترین خنده‌های مسری می‌توان از خنده مسری شاگردان کلاس آموزشگاهی در «تانگانیکا» نام برد که 6 ماه به درازا انجامید. در این رویداد که در سال 1992 رخ نمود، شاگردان کلاس که دختران 12 تا 18 ساله بودند، همین که معلم پا به کلاس می‌نهاد، شروع به خنده دسته جمعی می‌کردند و نمی‌توانستند جلوی خنده‌شان را بگیرند. مسئولان آموزشگاه ناچارا کلاس را مدتی تعطیل کردند تا شاگردان، خنده مسری را ترک نمودند! رابرت اس پروین، استاد دانشگاه مریلند، موضوع مهم‌تری را در بالتیمور مطرح ساخت و آن عبارت از این بود که خنده، ارتباط تنگاتنگی با لطیفه و موضوعات خنده‌دار ندارد. وی که سرگرمی‌شناس ورزیده‌ای است، دنبال جواب دادن به سوالاتی است که دانش تاکنون از آنها غفلت ورزیده است: از چه رو و چگونه، هنگامی که با چیزهای خاصی رویاروی می‌گردیم، با علم و اراده خنده سر می‌دهیم؟ آیا زن‌ها بیش از مردها می‌خندند؟ چرا؟ و چه سخنانی ما را به خنده وا می‌دارند؟ در پی بررسی 1200 مورد خنده در فروشگاه‌ها و سایر اماکن همگانی، آقای پروین در مجله «امریکن ساینس» که افزون بر 20 درصد مردم از چیزهایی خنده‌شان می‌گیرد که شباهت اندکی به لطیفه‌های مشهور دارند. همینطور به استناد یافته‌های آقای پروین، به منظور خوب و طولانی خندیدن ضروری است که انسان «انگیزه» قوی داشته باشد و جالب است بدانیم که خیلی سخت است آدم‌ها «زورکی» و مطابق دستور بخندند. ولی چنانچه به شخص دستور نخندیدن داده شود، وی بیش از حد معمول می‌خندد! در پاسخ به این پرسش که خانم‌ها بیشتر می‌خندند یا آقایان؟ آقای پترومن بر این باور است: «خانم‌ها کلا بیشتر از آقایان می‌خندند و خنده‌شان از ته دل بوده و طبیعی‌تر از مردهاست‌. شاید علت این باشد که زن‌ها آسوده خاطرتر از مردها هستند. از این رو نوع جنسیت هم در بیشتر و بهتر خندیدن اثر دارد. ‌ به اعتقاد کارشناس مذکور، ژرف‌ترین نوع خنده‌ها از اقسام قاه قاه‌، معمولی و نخودی، خنده‌ای است که طی آن اشک بی‌اختیار از چشم‌های خنده‌کننده جاری می‌‌شود‌. در پایان باید یادآوری کرد که کارشناسان خنده را نظر بر این است که خنده از ذهن خودآگاه انسان نشات نمی‌گیرد‌، بلکه چیزی است که عمیقا از بخش ناخودآگاه ذهن ما سرچشمه گرفته و به خودی خود دافع بسیاری از امراض روانی و حتی طول عمر آدمی است. یک ضرب‌المثل اسکاتلندی می‌گوید‌: «انسان خنده رو، دیرتر از آدم‌ ترش‌رو جان می‌سپارد!»

دوشنبه 4 آذر 1398
11:51:35
 
 
Copyright © 2019 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT