چاپ، صنعت کم رمق این روزها


اختراع چاپ توسط گوتنبرگ در سال 1456 میلادی را می توان یکی از بزرگترین اختراعات در طول تاریخ بشریت دانست؛ صنعتی که با ورود آن به جامعه و تاثیری که بر تمام امور از جمله در حوزه علم و فرهنگ و اقتصاد گذاشت؛ دیگر نمی توان آن را براحتی حذف کرد.
قدمت صنعت چاپ در ایران به دویست سال پیش در دوره عباس میرزای قاجار می‌رسد که پس از مامور کردن فردی برای فراگیری این صنعت، تجهیزات چاپی وارد تبریز شد و به مرور پیشرفت‌ها و تحولاتی را تجربه کرد؛ به گونه‌ای که به یکی از صنایع مهم و قدرتمند در کشور تبدیل شد. این صنعت تنها در کتاب و مطبوعات حضور ندارد؛ بلکه امروزه به نوعی با زندگی تمام انسان‌ها گره خورده و تمام امور از کارت ملی گرفته تا اسکناس و بسته‌بندی موادغذایی و در شکل مدرن آنچه در اینترنت می‌بینیم؛ همگی حاصل فن و صنعتی به نام چاپ است. با وجود چنین جایگاه و اهمیتی برای صنعت چاپ اهالی این صنعت با مشکلات متعددی دست و پنجه نرم می‌کنند که شاید در آینده نزدیک در صورت عدم چاره‌اندیشی مناسب به انحلال و ورشکستگی کامل آنها بینجامد.  از نظر علم چاپ از دنیا عقب هستیم مدیر مسئول روزنامه ولایت که خود از چاپخانه‌داران باسابقه قزوین است در رابطه با وضعیت صنعت چاپ می‌گوید: صنعت چاپ در ایران از نظر فیزیکی از دنیاعقب مانده و صنعتی سرمایه بر است و ماشین‌آلات این حوزه نیز گران بوده و از خارج از کشور وارد می‌شوند. سید عبدالعظیم موسوی می‌افزاید: البته این عدم پیشرفت در تجهیزات چاپ را اپراتورهای این صنعت در ایران جبران می‌کنند و می توان اذعان کرد کاربران این صنعت در کشور با وجود استفاده از صنایع فرسوده و قدیمی چاپ بسیار خلاق‌تر و پیشرفته‌تر از کشورهای دیگر هستند. وی ادامه می‌دهد: ایران از نظر فن چاپ بسیار پیشرفته است؛ اما علم چاپ در ایران پیشرفت چندانی نداشته و هیچ مرکز علمی برای آموزش چاپ در کشور نداریم و آموزش‌ها بیشتر سینه به سینه و استاد شاگردی بوده است و ما از علم روز دنیا در حوزه چاپ عقب مانده‌ایم. این چاپخانه‌دار اضافه می‌کند: در حال حاضر برای اخذ مجوز چاپخانه، سواد و مدرک علمی ملاک نیست؛ در حالی که 50 سال پیش مدیران چاپخانه‌ها معمولا از فرهیخته‌ترین و باسوادترین افراد جامعه بودند. موسوی با بیان اینکه، بسته‌بندی جزو لاینفک صنعت چاپ به شمار می‌رود؛ تصریح می‌کند: در علوم بازرگانی برای صنعت بسته‌بندی دو وطیفه آگهی و آگاهی را برشمرده‌اند که متاسفانه در ایران از این نظر نیز دچار ضعف هستیم. وی عنوان می‌کند: این صنعت با وجود آن که، مشتری و سفارش‌دهنده، بسته‌بندی خوب می‌خواهد هم کمترین انطباق را با سلیقه مصرف‌کننده داشته و هم نیاز به سرمایه دارد که این خود بر تولید و صادرات هم تاثیر می‌گذارد. مدیر مسئول روزنامه ولایت با بیان اینکه، بخش مهمی از نیازهای صنایع بسته‌بندی در خارج از کشور تامین می‌شود؛ بیان می‌کند: با وجود آن که از نظر قانون، ورود کالاهای چاپی قابل تولید در کشور ممنوع است؛ اما به خاطر کمبودها و ضعف‌های چاپ و بسته‌بندی ایران این امر رعایت نشده و برخوردی هم با آن صورت نمی‌گیرد.  گرانی سه برابری کاغذ؛ مشکل تازه چاپخانه‌داران موسوی یادآور می‌شود: در صنعت چاپ سه چهارم قیمت محصول چاپی به مواد اولیه و کارگر اختصاص داشته و تنها یک چهارم آن سود ناویژه است که در همین یک چهارم هم ماشین آلات، حق مالکانه ، مجوزها و مالیات قرار دارد. وی در ادامه به مشکل کمبود کاغذ و گرانی آن نیز اشاره کرده و ابراز می‌کند: کاغذ مورد نیاز ایران به جز درصد ناچیزی از آن، کاملا از خارج کشور تامین می‌شود و طبیعی است که در شرایط اقتصادی حاکم بر فضای کشور تامین این ماده اصلی در صنعت چاپ تا چه حد مشکل و پرهزینه باشد. مدیرعامل موسسه فرهنگی ولایت تاکید می‌کند: در صنعت چاپ، کاغذ تقریبا 75 درصد کل قیمت محصول چاپی را شامل می‌شود و وقتی قیمت آن به سه برابر افزایش یابد و از سوی دیگر نیز فروشنده که قبلا بین سه تا 6 ماهه و حتی بیشتر فرصت پرداخت هزینه را به خریدار می‌داد؛ امروز تنها به ازای پرداخت نقدی کاغذ می‌فروشد. موسوی خاطرنشان می‌کند: اکنون تعداد زیادی از چاپخانه‌ها خصوصا در تهران به خاطر این مشکلات تعطیل شده‌اند. وی در ادامه به مسایل محلی صنعت چاپ در قزوین نیز اشاره کرده و می‌گوید: به خاطر برخورد غیرحرفه‌ای و غیرکارشناسی، سازمان صنعت، معدن و تجارت استان به منظور افزایش اعضای اتحادیه چاپخانه‌داران درصدد ادغام آن با اتحادیه لوازم‌ تحریر‌فروشان است؛ در حالی که صنعت چاپ تخصصی، تولیدی و سرمایه بر است که هیچ تناسبی با لوازم‌ تحریر ندارد. این چاپخانه‌دار می‌افزاید: سازمان صنعت و معدن و تجارت می‌تواند به جای این کار این اتحادیه را با اتحادیه‌ای همسوتر ازجمله اتحادیه ناشران یا کانون‌های تبلیغاتی ادغام کند. موسوی همچنین با انتقاد از تقلیل و تبدیل اتحادیه استانی چاپخانه‌داران به شهرستان قزوین، تاکید می کند: با این اقدام اتحادیه شهرستان‌های دیگر نمی‌تواند جزو قزوین باشد و از این ظرفیت به خوبی بهره‌مند شود.  تمام تجهیزات صنعت چاپ وارداتی هستند در همین حال، رییس اتحادیه چاپخانه‌داران قزوین نیز با تاکید بر اینکه، متاسفانه تمام محصولات و تجهیزات حوزه چاپ وارداتی است و از این نظر کاملا وابسته به کشورهای خارجی هستیم؛ اظهار می‌کند: افزایش سه برابری قیمت کاغذ در این روزها، در شرایطی است که مراکز دولتی هم که سفارش دهنده کار هستند؛ هزینه کار را نقد پرداخت نمی‌کنند و همین مسایل چاپخانه‌ها را در تامین نقدینگی دچار مشکلات زیادی کرده است. اصغر کریمی، ارزش افزوده را نیز از دیگر مشکلات چاپخانه‌داران عنوان کرده و می‌افزاید: ارزش افزوده کمر چاپخانه‌ها را آن هم در شرایط اقتصادی فعلی خم کرده و یک ضربه بزرگ بر آنها است. وی اضافه می‌کند: این ارزش افزوده ناعادلانه بوده و موجب شده تا بسیاری از چاپخانه‌ها در کنار مشکلات ریز و درشت دیگر خود اقدام به تعدیل نیرو و در نهایت تعطیلی فعالیت خود کنند. رییس اتحادیه چاپخانه‌داران قزوین ادامه می‌دهد: کاغذ در قانون نظام مالیاتی معاف از مالیات است؛ اما چاپخانه‌ها هنوز در این زمینه دچار مشکل هستند و نتوانسته‌ایم این موضوع را به دست‌اندرکاران بقبولانیم. کریمی تصریح می‌کند: در این میان برای کاغذی که چاپخانه‌ها از تهران خرید می‌کنند؛ فاکتور ندارد؛ اما سازمان امور مالیاتی درخواست فاکتور از چاپخانه‌ها می‌کند؛ در حالی که در هر هیچ نقطه از ایران فاکتور ارایه نمی‌کنند.  قدیمی بودن تجهیزات، بلای جان صنعت چاپ اظهارات رییس اتحادیه چاپخانه داران قزوین در حالی است که یک چاپخانه‌دار قزوینی، کهنگی و قدیمی بودن تجهیزات چاپ، کمبود کاغذ و گرانی و عدم ارایه وام‌های با سود پایین را از‌جمله مهم‌ترین مشکلات چاپخانه‌ها می‌داند. سید قاسم جلیلیان می‌گوید: با واگذاری امور تاسیس، واردات و صادرات محصولات و صدور مجوزهای ورود دستگاه‌ها و ماشین‌آلات چاپ از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به وزارت صنعت، معدن و تجارت و ماندن وظیفه نظارت بر چاپخانه‌ها در اختیار وزارت ارشاد به نوعی چاپخانه‌ها با داشتن 2 متولی دچار بلاتکلیفی شده‌اند. وی می‌افزاید: با تسهیلات با سود 28 تا 30 درصدی چاپخانه‌ها از عهده کار برنمی‌آیند و این موجب شده که بسیاری از چاپخانه‌ها اقدام به تعطیلی و یا تعدیل نیرو کرده و با کمتر از 30 درصد ظرفیت خود فعالیت کنند. این چاپخانه‌دار همچنین یادآور می‌شود: با تحریم‌های اقتصادی و نوسانات ارز ورود ماشین‌آلات چاپ سخت تر از قبل هم شده و رمقی برای چاپخانه‌ها باقی نمی‌ماند. وضعیت رو به بحران صنعت چاپ در استان آن گونه است که معاون فرهنگی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان نیز با بیان اینکه، 112 چاپخانه مجوز فعالیت در استان را از این اداره گرفته‌اند؛ اما بخشی از آنها به معنای واقعی فعال نیستند؛ تاکید می‌کند: به علت شرایط خاص ناشی از کمبود و گرانی کاغذ شرایط برای چاپخانه‌ها سخت‌تر شده و سرمایه‌گذاری موجود متناسب با سودآوری آن نیست. شهریار پرهیزکاری با اشاره به برگزاری جشنواره صنعت چاپ در روز نوزدهم شهریورماه در قزوین، خاطرنشان می‌کند: تجلیل از فعالان این حوزه و معرفی توانمندی‌های صنعت چاپ در استان از جمله اهداف برگزاری این جشنواره است.

يكشنبه 18 شهريور 1397
03:44:55
 
 
Copyright © 2018 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT