از مطالبات دیده نشده تا اعتراض‌های به حق مردم


مریم میر حسینی
ایران در هفته گذشته، روزها و شب‌های پرالتهابی را گذراند. یک روز پس از آنکه، در اقدامی هماهنگ و برنامه‌ریزی شده در مشهد و چند شهر دیگر خراسان عده ای به بهانه مطالبات خود از موسسات مالی و اعتباری غیرمجاز دست به تجمع زده و علیه رییس جمهور شعار دادند و البته عنان کار به سرعت از دست برنامه ریزان در رفت و شعارها رنگ و بوی ساختارشکنانه به خود گرفت؛ در سایر استان ها نیز، معترضان به خیابان ها آمدند. اعتراض‌ها، در دقایق اولیه جمعه شب مطالبات اقتصادی را در‌برمی‌گرفت؛ اما در ادامه همچنانکه در مشهد رخ داد؛ به شعارهای ساختارشکنانه رسید و به تخریب اموال عمومی و حمله به مراکز مختلف کشیده شد. گرچه دامنه‌ی آشوب‌طلبی‌ها، 5 روز پس از آغار، فروکش کرد؛ اما چرایی آنچه که باید آن را ترکیبی از اعتراض‌های مبتنی بر مطالبات مردم و تنش‌های ناشی از آشوب طلبی برخی نامید؛ سبب گردید در گفت‌وگو با فعالان سیاسی استان به بررسی التهاب‌های اخیر کشور بپردازیم.  دولت مشکلاتش را با مردم در میان بگذارد یک عضو شورای عالی اصلاح‌طلبان استان، جرقه این التهاب‌ها را برنامه برخی جریان‌های شکست خورده داخلی علیه دولت دانست که منجر به اتفاق بزرگ‌تری شد. محمد علیخانی با بیان اینکه «اعتراض حق مردم است»، به ولایت می‌گوید: مسئولان باید هشیار باشند و این اتفاق را به فرصت تبدیل کنند. نباید به خواسته‌های مردم بی‌تفاوت باشند. او تاکید می‌کند که نباید تصمیماتی که برای مردم گرفته می‌شود؛ پشت درب‌های بسته و بدون اطلاع از شرایط مردم باشد. مسئولان باید صدای مردم را بشنوند. این فعال سیاسی بر این باور است که بین دولت و مردم فاصله افتاده است. علیخانی می‌گوید: ما می‌دانیم که دولت تحت فشار است و کارشکنی‌ها و تخریب‌ها از سوی برخی جریانات هم کار ایشان را سخت‌تر کرده، اما باید واقعیت را به مردم بگوید.  از تحقق خواسته‌های مردم نترسیم اظهارات این فعال اصلاح‌طلب در حالی است که یک چهره سیاسی اصولگرا در قزوین نیز، اتفاق‌های هفته گذشته را ناشی از کوتاهی در رسیدگی و پاسخگویی به مطالبات مردم و جدی نگرفتن خواسته‌های مردم می‌داند و به ولایت می‌گوید: در این سال ها فشار زیادی بر قشر ضعیف جامعه وارد شده است. چند کالا یک شبه گران می‌شود و کسی در این مورد با مردم صحبت نمی‌کند. عباس نیکویه ادامه می‌دهد: البته اراذل و اوباش، دزدها، گروه‌‌های معاند و خارجی‌ها به ماجرا ورود کردند و حرکت مردمی آغاز شده را به سمت تحقق اهداف خود پیش بردند و چون این خواست اجتماعی رهبر نداشت و دشمنان توانستند آن را هدایت کنند. او بر این باور است که هم مردم و هم نظام تصمیم‌گیری در کشور مقصر هستند؛ می‌افزاید: مردم باید در انتخاب‌هایشان دقت می‌کردند و جریان اجتماعی درستی را برای بیان اعتراض‌های خود به کار می‌بردند. رفتار مردم در بعضی انتخابات‌ها احساسی بود و این خود مردم هستند که این شرایط را ایجاد کردند. این فعال سیاسی اصولگرا تاکید می‌کند: انقلاب اسلامی ایران یک کودتای ساده نظامی نبود. ما برای این نظام خون دادیم و تلاش کردیم؛ پس باید همه در حفظ و ارتقای آن هم بکوشیم. او تصریح می‌کند: این جریان یک هشدار بود‌ و فکر می‌کنم به منظور مقابله با آن باید با مردم صحبت کرد و برای تحقق خواسته‌های صادقانه مردم تلاش کرد. نترسیم از اینکه کارهایی که در گذشته باید انجام دادیم؛ انجام ندادیم، اما بعد از این جریان انجام دهیم.  مطالبات انباشت شده، بستری برای رویدادهای اخیر بود در همین حال، یک عضو هیات علمی دانشگاه بین الملل امام خمینی(ره)، این جریان را یک پدیده اجتماعی تعریف می‌کند. فرهاد درویشی در گفت‌وگو با ولایت می‌گوید: پدیده‌های اجتماعی چند بعدی‌اند و نمی‌توان یک عامل را برای بروز آن‌ها ذکر کرد. از این منظر تقلیل دادن این اتفاقات به عامل خارحی به همان اندازه ساده‌‌اندیشی است که این عامل را در شیوع آن نادیده بگیریم. این فعال سیاسی، ناکارآمدی در حوزه‌های سیاسی، اجتماعی و فرهنگی، تلاش و دشمنی مخالفان نظام، فضاسازی رسانه‌ای و بزرگ‌نمایی مشکلات را ازجمله عوامل اتفاق‌های اخیر می‌داند. او با تاکید بر اینکه، تنها دولت عهده‌دار مسایل مختلف کشور نیست؛ می‌افزاید: در یک دهه گذشته مسایل اقتصادی مشکلاتی را برای مردم ایجاد کرده که تنها به دولت مربوط نیست؛ بلکه به کل نظام باز می‌گردد. درویشی ادامه می‌دهد: یکی از مشکلات اقتصادی این روزها، موسسات مالی اعتباری است که با انفعال قوه قضاییه همراه بود؛ در حالی که انتظار می‌رفت که عاملان این اتفاق محاکمه شوند، اما این اتفاق نیفتاد. این استاد دانشگاه تصریح می‌کند: عدم پاسخگویی به مطالبات انباشت شده مردم، شرایطی را ایجاد کرد تا اعتراضات مردمی مورد سوءاستفاده قرار بگیرد. نبود احزاب قدرتمند و موثر سیاسی که باید تریبونی برای خواسته‌های مردم و نهادی برای سازماندهی مطالبات باشند نیز مزید بر علت شد. این فعال سیاسی اصلاح‌طلب همچنین بر این باور است که ساده‌ترین راه مقابله با این اتفاق‌ها، ارجاع آن به عوامل خارجی و بازیچه شدن مردم است، اما اینگونه برخورد کردن با چنین موضوعی، تنها پاک کردن صورت مساله است. درویشی خاطرنشان می‌کند: مهار گروه‌های برانداز با دستگاه امنیتی کشور است؛ اما نظام تصمیم‌گیری کشور باید بپذیرد که مواضع و عملکردش در بعضی موارد خطا بوده و مردم حق اعتراض دارند که لزوما برای برون‌رفت از این وضعیت، باید برای حل این مشکلات از سیاست‌های اشتباه گذشته دست برداریم. رخدادهای اخیر کشور، ضرورت توجه بیش از پیش مسئولان در سطوح مختلف نظام را به خواسته‌ها و مطالبات مردم مورد تاکید قرار داد؛ مطالباتی که تنها در مشکلات معیشتی و اقتصادی خلاصه نمی‌شود و طیف وسیعی از انتظارهای به حق مردم را در‌بر‌می‌گیرد. بی‌شک آنچه در هفته گذشته در جای جای کشور رخ داد و پنج روز پرتنش و آشوب را رقم زد می‌باید مورد تجزیه و تحلیل دقیق مسئولان و صاحبان اندیشه قرار گرفته و بسترهای وقوع آن شناسایی و برای رفع آنها، نسخه‌های علمی و واقعی پیچیده شود.

شنبه 16 دي 1396
08:53:41
 
 
Copyright © 2018 velaiatnews.com - All rights reserved
E-mail : info@velaiatnews.com - Power by Ghasedak ICT